C
camëllu Camëlluqa jatunkaray uywami kaykan. Camëllukunataqa wätayan maypapis aywar chaqnakuyänanpä y muntakuyänanpämi. Tsaynöpis camëllupa millwanta putskaskirmi awayaq. Camëllupa millwanpitami Bautizakuq Juanpa latsapanpis karqan (Mat. 3.4; Mar. 10.25).
Canaán Canaánqa manami naciontsu karqan, sinöqa juk partimi. Tsaychömi atska markakuna karqan. Cada markachömi juk rey mandarqan. Tsaychömi täyarqan ceneo runakuna, cenezeo runakuna, cadmoneo runakuna, heteo runakuna, ferezeo runakuna, refaíta runakuna, amorreo runakuna, cananeo runakuna, gergeseo runakuna y jebuseo runakunapis (Gén. 15.19-21). Abrahamtami Tayta Dios awnirqan paypita aywaraqkunata Canaánta qoykunanpä (Gén. 17.8).
César Césarqa Roma nacioncho mandaq rey ninanmi. Césarqa Romapita patsami atska nacionkunata mandarqan. Jesucristo yurinqan witsanqa Augusto Césarmi mandaq kaykarqan (Luc. 2.1). Paymi Herodesta churarqan Israel nacioncho rey kananpä. Augusto Césartami trukarqan Tiberio César. Tiberio César mandaq karqan Bautizaq Juan willakunqan witsanmi (Luc. 3.1). Tiberio Césartanami trukarqan Calígula César. Paytanami trukarqan Claudio César. Claudio César mandaq kaykaptinmi apóstol Pablo willakur purirqan (Hech. 11.28; 18.1). Claudio Césartanami trukarqan Nerón César. Nerón César mandaq kaykaptinmi apóstol Pablo Romacho wanurqan (Juan 19.12).
cigüeña Cigüeñaqa watswa niraqmi. Älanpis, chankanpis, kunkanpis y pïcunpis mas jatullanmi kaykan. Tsaynöpis shumaqmi pajan (Lev. 11.19; Deut. 14.18; Job 39.13; Sal. 104.17; Jer. 8.7; Zac. 5.9).
concubïna Concubïnaqa manami runapa legïtimu warmintsu karqan. Concubïnanwanqa manami pakayllapatsu puriyaq, sinöqa warmintanömi wätayaq (Jue. 8.31; 19.1-4; 2Sam. 5.13; 15.16; 16.21-22; 20.3; Est. 2.9).
consagratsina sacrificiu Sacrificiupä tantiyatsikuyta liyinki.
cornëta Cornëtaqa carnërupa waqranpita rurashqami karqan. Cornëtata sacerdöti tukanqanta rikanaykipä rikanki Lev. 25.9 versïculucho kaykaq dibüjuta. Qellaypita rurashqa cornëtapis karqanmi (Núm. 10.1-10).
crucificanqan Runata crucificanqanqa kaykan runata wanutsinanpä cruzman clävanqan o watanqanmi. Roma autoridäkunami jutsayuq jäpa runakunata y Roma nacionpa contran sharkuqkunatapis crucificaypa wanutsiyaq. Runakuna cruzcho manami rasllatsu wanuyaq, sinöqa ishkay o kimsa junaqtarämi ñakar wanuyaq. Wakin runakunaqa puwaq junaqtarämi wanuyaq. Tsaymi raslla wanuyänanpä aybësis chankanta pakiyaq. Pakiskiyaptinnami imamanpis ichiyta mana kamäpakur jamaytsaypa wanuyaq (Juan 18.32).
chacal Chacalqa atuq niraq jirka uywami kaykan. Chacalqa atuqpita yanqa jatullanmi. Atuqkunaqa castankunawanmi puriyan. Chacalkunami itsanqa ishkay ishkay puriyan (Isa. 13.22; Jer. 9.11; Lam. 4.3).