Jesús jewíñaꞌataka neká Tupana waꞌaté puraꞌakano nakú yukuna marí
11
Apú wakajé Jesús puraꞌaró piño Tupana waꞌaté. Riyurika rijwaꞌaté puraꞌakano ejomi, pajluwaja raꞌapiyatéjeri nakiyana kemari rijló:
—Wawakáraꞌajeri, pewíñaꞌata weká Tupana waꞌaté puraꞌakano nakú, Juan michú jewíñaꞌatajika raꞌapiyatéjenami iꞌimaká ke kaja.
San Lucas 11.1-28
2 Jesús kemari najló:
—Ipuraꞌajiko ee Tupana waꞌaté, imaje rijló marí ke:
“Waraꞌapá, jeꞌechú chu iꞌimakare.
Iná iphákare wani jaꞌapí piká.
Wawata piwakáraꞌaka pijwaꞌatéjena marí teꞌerí nakú iꞌimakaño,
piwakáraꞌaka pijwaꞌatéjena jeꞌechú chu iꞌimakaño ke kaja.
3 Paꞌá wajló aꞌajnejí chuwajajlo iꞌimakare wajñákaloje penaje.
4 Pamó wachaje puꞌuwaré walaꞌakare liyá, wamako ajopana chaje chapú nalaꞌakare weká liyá ke kaja.
Piyuríniña puꞌuwaré laꞌakaná aꞌaká wameꞌé rijluwa, walaꞌakáloje ñaké penaje.
Piꞌimatá kaja weká puꞌuwaré laꞌajeñó wakáraꞌajeri liyá”,
ke rewíñaꞌataka neká Tupana waꞌaté puraꞌakano nakú.
5 Rimá piño najló:
—Apala re kaꞌajná pajluwa inakiyana iꞌijnari lapí jenaji ke palá rinaku péchuri nakú ejo aꞌajnejí kejáꞌaje riliyá. Riphaka rinaku ee, kaꞌajná rimá rijló: “Majó nuꞌujichá pichaje aꞌajnejí chaya.
6 Wajé nuteló iphíchaka nunaku yaꞌajnaya wani, eyá unká noꞌojné iꞌimalá noꞌokáloje rijló”, ke rimaká rijló.
7 Raú kaꞌajná rimaje rijló riñakaré chiyá iꞌimajemi: “¡Pikawílaꞌaniña nunaku, nukamátako wani nuyani waꞌaté. Kaja chawínaꞌakeja pají numaná, unká méñoꞌojo nóchoꞌolo pijló nakaje aꞌajé meꞌetení”, ke kaꞌajná rimájika rijló.
8 Jesús kemari piño najló:
—Numá ijló, apala unká ráchoꞌolajo kiñaja rijló nakaje aꞌajé, palá rinaku péchuri riꞌimakale. Mawó laꞌajemi ráchoꞌojiko piyuke nakaje riwátakare aꞌajé rijló.
9 Ñakele numá ijló: Ikejaꞌa nakaje Tupana liyá, raú raꞌajé ijló riká. Ikulá kaja nakaje Tupana liyá, raú iphátaje riká. Imá kaja rijló rijmeꞌetákaloje ijló nakaje apu, raú rijmeꞌetaje ijló rapu.
10 Riliyá nakaje kejáꞌajeñojlo, raꞌajé nakaje; riliyá nakaje kulájeño, iphátajeño nakaje; rijló kemájeñojlo, rijmeꞌetaje rapu.
11 “Unká na kalé aꞌarí riꞌirijlo jeí, rikejáꞌakachu riliyá jiña.
12 Unká kaja na kalé aꞌarí riꞌirijlo ipijí, rikejáꞌakachu riliyá kapérejwe.
13 Puꞌuwaré laꞌajeñó iká, eꞌiyonaja iweꞌepí palá iyánijlo nakaje aꞌakana. Chaje wani Jaraꞌapá jeꞌechú chu iꞌimakare weꞌepika palá nakaje aꞌakana rijwaꞌatéjenajlo. Raꞌajé riliyá kejáꞌajeñojlo Ripechu —ke Jesús kemaká najló.
Neꞌiyajena kemaño Jesús nakú: “Jiñá pechu waꞌateje riká”, ke. Riyukuna marí
14 Jesús wakáraꞌari jiñá pechu jáchoꞌoko pajluwa inaꞌuké eꞌiyayá. Jiñá pechu nakojé unká meke laꞌajé ripuraꞌakó. Riwakáraꞌaka ráchoꞌoko reꞌiyayá iꞌimaká ejomi, palá ripuraꞌakó. Raú ramájeño pechu iꞌimá Jesús nakú: “¡Meke piyuke wani rilaꞌalaka!”, ke.
15 Eꞌiyonaja neꞌiyajena kemaño rinaku: “Beelzebú, jiñana wakáraꞌajeri pechu aú riwakáraꞌa jiñana pechu jáchoꞌoko inaꞌuké eꞌiyayá”.
16 Ajopana wátaño piño ratáꞌakana. Nawata rilaꞌaká nakaje Tupánaja kalé weꞌepíkare laꞌakana. Rená ke penaje nawata rilaꞌaká ñaké, naweꞌepíkaloje riká raú.
17 Riweꞌepí mékeka napechu iꞌimaká rinaku, nemakale: “Jiñana wakáraꞌajeri pechu aú riwakáraꞌa jiñana pechu jáchoꞌoko neꞌiyayá”, ke. Raú rimá najló:
“Pajluwa waꞌatéjena nókakelo nekámika ke pajwaꞌatéchaka, nakapichátajla kajrú pekowáaka raú. Ñaké kaja iná ejena nókakelo pajwaꞌatéchaka, nakapichátajla kaja pekowáaka raú.
18 Ñaké kaja riká Jiñá Chiꞌinárikanajlo. Rijwaꞌatéjena piyuke jiñana pechu. Riwakáraꞌakela náchoꞌoko inaꞌuké eꞌiyayá, rilaꞌajla chapú rikó raú. Rejéchami unká meke rilaꞌalajla, unkale rijwaꞌatéjena iꞌimalá. Numá ijló ilé ke imakale nunaku: ‘Beelzebú, jiñana wakáraꞌajeri pechu aú riwakáraꞌa jiñana pechu jáchoꞌoko inaꞌuké eꞌiyayá’, ke.
19 Imaká nunaku, ¿ke kaja chi imaká jaꞌapiyatéjena nakú? Nakaꞌá kaja jiñana pechu inaꞌuké eꞌiyayá. Neká weꞌepiño kaja unká kewaka kalé riká imakare nakú.
20 Tupana Pechu aú nuwakáraꞌa jiñana pechu jáchoꞌoko inaꞌuké eꞌiyayá, ñakele ilé kaje aú iná weꞌepí Tupana keñoꞌoká inaꞌuké nakiyana wakáraꞌajeri iꞌimakana”, ke rimaká najló.
21-22 Jesús iꞌimari najló marí yuku raú naweꞌepíkaloje richáꞌataka Jiñá Chiꞌinárikana. Rimá najló: “Unká na kalé mujlúkaꞌarijla katejmuni inaꞌuké ñakaré chojé rilekare rikapi ke rinane ñaꞌajé riliyá. Apú richaje katejmuka iphákela rinaku, riká jepoꞌotárijla riká, kaꞌarijla riliyá rilekare riꞌimakare chojé kaphí. Kéchami rijñaꞌatákajla rinane riliyá. Rejomi ritamákaꞌatakajla riká ajopánajlo”.
Ilé ke Jesús iꞌimaká yuku najló raú naweꞌepíkaloje richáꞌataka Jiñá Chiꞌinárikana.
23 Rimá piño najló: “Unkachu neꞌiyajena wátala nuká, chapú napechu nunaku. Unkachu nalaꞌalá palá inaꞌuké nakú nujwaꞌaté, napajnoꞌotá napechu Tupana liyá apoꞌojó”, ke rimaká najló.
Jesús iꞌimaká najló jiñá pechu paꞌakó piño pajluwa eꞌiyajé yukuna marí
24 Rimá najló: “Jiñá pechu jáchoꞌochako pajluwaja inaꞌuké eꞌiyayá ejomi, raꞌapicha desierto chuwá pukunaji kulákana nakú rijluwa re riwatánaꞌakaloje penaje, eꞌiyonaja unká riphátalacha riká. Raú rimicha: ‘Nupaꞌajíkoja piño nuñakaremi ejo, ilé inaꞌuké nóchoꞌokaro iꞌimaká eꞌiyayá ejo’, ke.
25 Raú ripiꞌichó piño rapumí chuwá, amíchari palani riꞌimichaka, palá lamáꞌatakeja ke riꞌimichaka ripé.
26 Raú riꞌijichá iyamá kuwáꞌata kele jiñana pechu wáꞌaje rijwákeꞌena penaje. Richaje chapújneꞌekenaka neꞌemichaka. Neká piyukeja mujlúkiꞌichaño ilé inaꞌuké eꞌiyajé, neꞌemakáloje riwakáraꞌajeño penaje. E kaja penaje chapújneꞌeke wani ilé inaꞌuké iꞌimichaka naꞌapiyá iꞌimakana aú. Júpimi riꞌimaká chaje wani riꞌimichaka chapújneꞌeke naꞌapiyá”, ke Jesús iꞌimaká najló yuku.
Naka laꞌarí puꞌují iná pechu yukuna marí
27 Ilé ke Jesús iꞌimaká yuku kajrú inaꞌukénajlo ee, pajluwájaru inanaru iphayo rinaku. Rowíyoꞌoko rumaká rijló:
—¡Puꞌují wani péchuru ilerú inanaru wáꞌayo piꞌimaká, lamáraꞌayo piꞌimaká, pechu! —ke rumaká rijló raló nakú.
28 E Jesús kemari rojló:
—Chaje puꞌují péchuruna neká jemaꞌañó Tupana purákaꞌalo, eyá aꞌañó kaja nanakojó riká.
Nawata Jesús laꞌaká najló nakaje naweꞌepíkaloje riká raú. Riyukuna marí
29 Richaje, richaje ke inaꞌuké awakako Jesús nakojé aú, rimá najló: “¡Meke apú kajena wani inaꞌukena meꞌetení iꞌimakaño nakiyana! Nemá nojló nulaꞌakáloje najló nakaje Tupánaja kalé weꞌepíkare laꞌakana, eꞌiyonaja unká nulaꞌalaje najló riká. Kajrú Tupana laꞌaká nakaje júpimi Jonás michujlo iꞌimaká. Ñaké kaja rilaꞌajika piño nojló nakaje. Riká aú iweꞌepeje nuká.
San Lucas 11.29-36
30 Tupana laꞌarí nakaje Jonasjlo iꞌimaká, Nínive e iꞌimakaño weꞌepíkaloje Tupana nakojé raú. Inaꞌuké iꞌimakáloje nupalamane penaje iꞌimaká nuká, raú Tupana laꞌajé kaja nojló nakaje, meꞌetení iꞌimakaño weꞌepíkaloje nunakojé raú.
31 Pajluwájaru iꞌimayo júpimi iꞌimaká. Kawakajo pitá iꞌimakaño iꞌimakánaru ruꞌumaká. Ruká micholo iꞌijnayo yaꞌajnaje Salomón michú chaje ripurákaꞌalo jemaꞌajé. Weꞌepiri wani riꞌimakale, ruꞌujná rejo. Eyá maare nuká meꞌetení ijwaꞌaté, Salomón chaje wani nuweꞌepika nakaje nakojé, eꞌiyonaja unká aꞌalá inakojó nupurákaꞌalo. Rijimaje ilerú neꞌemakánaru kemájeyo inaku Tupánajlo, riwajákaloje iká riwajájika inaꞌuké wakajé.
32 “Ñaké kaja Jonás iꞌimaká Tupana yukuna Nínive e iꞌimakáñojlo iꞌimaká. Raú napajnoꞌotá napéchuwa puꞌuwaré nalaꞌakare liyá Tupana ejo. Eyá maare nuká meꞌetení ijwaꞌaté. Jonás iꞌimaká chaje nuká, iꞌimari ijló Tupana yukuna, eꞌiyonaja unká ipajnoꞌotala ipéchuwa puꞌuwaré ilaꞌakare liyá Tupana ejo. Rijimaje Nínive e iꞌimakaño kemájeño inaku Tupana wajákaloje iká penaje. Meꞌetení iꞌimakaño nakú nemaje rijló riwajájika inaꞌuké wakajé”, ke Jesús kemaká najló.
Kamareji yukuna marí
33 Rimá piño: “Unká iná lukúnaꞌala iná kamaró, rejomi iná yáꞌatakaloje riká meꞌechú. Unká kaja iná yáꞌatala riká iꞌichí lámaꞌatakejami jaꞌapejé. Yenoje iná yáꞌata riká, piyuke iphaño phachojé amákaloje rikamaré chojé palá.
34 Iná pechu lokópaꞌala iná laꞌá nakaje. Palá iná pechu iꞌimakachu, iná laꞌá kaja palá nakaje. Unkachu iná pechu iꞌimalá palá, unká kaja iná laꞌalá palá nakaje.
35 Piweꞌepí mékeka pipechu. Apala unká paala kaꞌajná pipechu, eꞌiyonaja pimá pinakuwá: ‘Palani nupechu nujluwa’, ke.
36 Ñakele palá péchuri piꞌimajika ee, piyukeja nakaje pilaꞌajíkare iꞌimajika palá waja ajopánajlo. Kamareji chojé palá iná amaka nakaje, ke kaja ajopana amájika palá nakaje pilaꞌajíkare”, ke rimaká najló.
Jesús akhaꞌaká fariséona, Tupana purákaꞌalo nakú jewíñaꞌatajeño waꞌaté, maná yukuna marí
37 Jesús ñapátaka yuku iꞌimakana najló ejomi, pajluwaja fariséona nakiyana kemari rijló riꞌijnakáloje rijwaꞌaté riñakaré ejo rajñákaloje raꞌajnewá rijwaꞌaté.
Raú riꞌijná rijwaꞌaté. Nephaka rejo ee, rimujlúkaꞌa riñakaré chojé. Re riyaꞌo rajñákaloje raꞌajnewá najwaꞌaté.
San Lucas 11.37-54
38 Ilé fariseo amaka aú unká Jesús ipalá riyátheꞌela chiyá rajñaka raꞌajnewá piyá, pheñawilana michuna wakáraꞌaka ke, ripechu iꞌimá: “¿Naje kaꞌajná rilaꞌá ilé ke? Unká paala”, ke.
39 E Jesús kemari rijló:
—Pajluwa kaꞌajná jipari riparatune wajlé nakiyaja kalé, ñakeja kaje riꞌirakaꞌakú wajlé nakiyaja. Eyá richiyá unká ripalá. Ñaké kaja iká fariséona. Iká jipañono iyátheꞌela chiyá, ñaké kaja inapona nakiyá, eꞌiyonaja rilaꞌakana aú unká ilamáꞌatala ipechu Tupánajlo. Iká wátaño ijluwa waja piyuke nakaje ñaꞌakana. Chapú ilaꞌaká inaꞌuké ijñaꞌakáloje naliyá ijluwa nakaje.
40 ¡Mapechúruna wani iká ta! Tupana laꞌarí piyukeja nakaje iꞌimaká. Rilaꞌá iná pechu; rilaꞌá kaja iná napona.
41 Aꞌá kamuꞌují laꞌakáñojlo nakaje raú iꞌimakáloje palá laꞌajeñó”.
42 Rimá kaja najló:
—¡Chapú wani nakaje iꞌimajika iká fariséonajlo! Iyamá théꞌela kele aꞌajnejí puní ejátakare nakiyana aꞌano pajluwaja Tupánajlo. Raú kaꞌajná ipechu inakuwá: “Palá laꞌajeñó weká”, ke. Eꞌiyonaja unká paala ilaꞌaká, unkale iwátala Tupana íkiꞌija. Unká kaja ilaꞌalá palá ajopana inaꞌukena nakú. Chuwa ilaꞌá palá; iwata kaja Tupana íkiꞌija. Ilé ke ilaꞌajika ee, piyuke nakaje aꞌakáreno Tupánajlo iꞌimajeri palani ijló.
43 “¡Chapú wani nakaje iꞌimajika iká fariséonajlo, iwátakale ajopana pechu iꞌimaká inaku: “Ajopana chaje iꞌimakaño neká”, ke! Ñakele iwata natukumá yáꞌakano awakákaꞌalo ñakarelana chu. Iwata kaja inaꞌuké ajalákaka iká palá jaꞌapaka kewá leꞌejepelaji ñakarelana eꞌiyowá.
44 “¡Chapú wani nakaje iꞌimajika iká meꞌetení jewíñaꞌataño Tupana purákaꞌalo nakujlo, pajlákachina wani iꞌimakale! Iká laꞌañó inakuwá palá laꞌajeñó ke inaꞌuké ijlú chu, unká ñaké laꞌajeñó kalé iꞌimaká eꞌiyonaja. Raú ajopana pechu iꞌimakáloje inaku: “Palájneꞌekena wani neká”, ke, eꞌiyonaja chapújneꞌekena iká. Re kaꞌajná támijimina toꞌotákelana. Eꞌiyonaja kaꞌajná unká neꞌiyajena weꞌepila támijimina toꞌotákelanaka riká, raú kaꞌajná naꞌapá reꞌiyowá mapeja. Ñaké kaja iká inaꞌuké eꞌiyowá. Unká iweꞌepila chapújneꞌekenaka iká —ke Jesús kemaká najló.
45 Raú pajluwa Tupana purákaꞌalo nakú jewíñaꞌatajeri kemari Jesusjlo:
—Wewíñaꞌatajeri, ¿ilé ke pimíchaka wanaku aú chi pimicha: “Puꞌuwaré laꞌajeñó weká”? ke.
46 Jesús kemari rijló:
—Ñaké iká. ¡Chapú wani nakaje iꞌimajika iká Tupana purákaꞌalo nakú jewíñaꞌatajeñojlo! Chapú riꞌimajika ijló, ilaꞌakale puꞌuwaré marí ke: Iká wakáraꞌaño ajopana laꞌaká nakaje puwicha nojé. Unká kaja meke laꞌajé iká laꞌalárejla kaje iwakáraꞌa laꞌakana.
Rimá piño najló:
47 “Chapú wani nakaje iꞌimajika ijló, iwakáraꞌakale júpimi nalaꞌaká támijimina toꞌotákelana palá nojé, richojé nakaꞌakáloje Tupana purákaꞌalo jaꞌapátajeño michuna aphinami, ichiꞌiná michuna nókarena iꞌimaká.
48 Iwakáraꞌakale naphinami ñakarelana laꞌakana aú, inaꞌuké weꞌepiño palá ipechu chapú, nalaꞌakare Tupana purákaꞌalo jaꞌapátajeño michuna iꞌimaká, nakú.
49 “Kapechuni wani Tupana, ñakele rimá inaku marí ke júpimi iꞌimaká: ‘Nuwakáraꞌaje nachaje nupurákaꞌalo jaꞌapátajeño. Neꞌiyajena nenoje; neꞌiyajena nalaꞌajé chapú’, ke Tupana kemaká inaku júpimi iꞌimaká.
50 Rimaká nanaku iꞌimaká keja riwakáraꞌaka neꞌemaká. Neká, ichiꞌiná michuna nótaño piyuke iꞌimaká. Pachá Tupana wajaje iká, chapú ichiꞌiná michuna laꞌakale neꞌemaká. Ejaꞌawá keñoꞌokó wakajé iꞌimaká eyá maárejecha, nenókarena iꞌimaká pachá riwajaje kaja puꞌuwaré laꞌakaño, meꞌetení iꞌimakaño.
51 Abel michú nókana eyá rikeñoꞌó najló iꞌimaká. Pumí chiyó ajopana piño, ajopana piño ke noka pekowáaka. Kaja penaje nenó Zacarías michú iꞌimaká. Tupana ñakaré kópeje, mesa yámojo ukapú awaꞌajé nenó riꞌimaká. Numá ijló, Tupana wajaje puꞌuwaré laꞌakaño, meꞌetení iꞌimakaño waꞌató, neká ichiꞌiná michuna nókarena iꞌimaká pachá.
52 “¡Chapú wani nakaje iꞌimajika iká Tupana purákaꞌalo nakú jewíñaꞌatajeño meꞌetení iꞌimakáñojlo! Tupana purákaꞌalo chu kemari mékeka riꞌimataka inaꞌuké kapichákajo liyá. Eꞌiyonaja unká jewíñaꞌatala neká palá rinaku, raú unká naweꞌepila palá rinakojé. Unká kaja iká weꞌepila palá rinakojé, raú itá ajopana liyá rapu, naweꞌepika piyá rinakojé”, ke Jesús kemaká najló.
53 Ilé ke rimaká najló aú, Tupana purákaꞌalo nakú jewíñaꞌatajeño, fariséona waꞌaté yúchaꞌaño kajrú Jesús cha. Rejomi namake chapú riká, e raꞌapá reyá.
54 Rejéchami nakulákatako mapeja rinaku nemakáloje rinaku: “Puꞌuwaré laꞌajerí riká”, ke, rimakale nanaku: “Unká paala ilaꞌaká”, ke.