Yang Mga Pamagpakigmaëpët Nag̓ipananglit Ni Jesus Tung Mga Agsadur May Tung Mga Manigpakdëng Ta Balay (12:1-12)
12
Pagkatapus numanyan,
anday dumang naisipan ni Jesus,
dayun dang nagpagngël ta mga pananglit tung mga pamagpakigmaëpët ang atiang pamag̓usisa tung anya.
Mag̓aning tung nira,
“May sasang taung nagpanluak ta mga ubas.
Pagkatapus pinaliw̓utan na yang kaubasan na ta mga batung tinarutug.
May yuntu pang pinabangbangan nang pinabuatan na ta lilikdan yang mga burak na ang may saralug̓an ka yang wai na.
Pagkatapus nagpakdëng pa ta barantayan.
Atiing matapus na ra yang tanan ang atia,
ipinaagsa na ra yang kaubasan na tung mga tau.
Pagkapiar na tung nira,
dayun dang nagliit ang minangay duun tung dumang banwa.
2 Numanyan pagkaw̓ut da yang kutitsya na,
pinaangayan na yang mga agsadur na tung sasang turuw̓ulun na ang para ëklan na yang kaparti na tung patëbas.
3 Numanyan yang binwat yang mga agsadur na,
pinagdëëp da ilëm nira yang turuw̓ulun nang atiang pinagpalu.
Pagkatapus pinabalik da ilëm nira ta paisanu.
4 Utru si,
pinaangayan si yang may kaubasan tung turuw̓ulun nang sam bilug.
Pagkaw̓ut na,
pinaglukaan da yang mga agsadur yang kulu nang inëyak.
5 Mag̓uman,
may sam bilug sing turuw̓ulun na ang ipinaangay na duun ang pagkatapus ya ray inimatay nira.
Dakëlë pang mga turuw̓ulun nang duma ang ipinampaangay na duun.
Yang duma ya ray pinagtag̓aman nira ta palu,
yang duma pinangimatay pa ka ëngëd nira.
6 Numanyan sam bilug da ilëm ang naëpëd ang sarang matuw̓ul na.
Ya ra yang ana nang lalii ang nag̓agëgmaan na ta duru.
Purisu tung kauri-urian da,
ya si ay tinuw̓ul nang mangay duun tung mga agsadur na.
Yang ipinagkësën-kësën na tung isip na,
maning taa:
‘Simpri galangën ka ëngëd nira yang anaw,’
ag̓aaning.
7 Numanyan pagkabandaw ra yang mga agsadur ang atia ang ya ra yang ana yang may kaubasan ang magkakaw̓ut da,
dayun dang namagkërësën ang mag̓aning,
‘Naa pala,
taa rag panganing yang manubli tung kaubasan ang naa.
Maayën pa,
imatayën ta ra ilëm ug̓ud yatën da yang surubliën na ra rin ang naa!’
ag̓aaning.
8 Purisu tung pagkaw̓ut na,
dayun da ka man nirang dinëëp ang inimatay.
Pagkatapus,
yang tinanguni na,
ipinlëk da ka ilëm nira duun tung lua yang kaubasan.
9 “Ta,
unu pa w̓asu ay buatën yang may kaubasan?
Anday dumang buatën na,
angayën na ra ilëm ang pangimatayën yang mga agsadur ang atia ig yang kaubasan na ipaagsa na si tung duma.
10 Siguru nabasa mi ra ka yang sasang pananglit ang napabtang tung kasulatan ang may batu unung pinasag̓i ang ya ray pinangindian yang mga manigpakdëng yang balay ang anda unu ay kuinta na,
ang pagkatapus ya pa ka ëngëd unu ay nagluang pinakaimpurtanting batung paniëlan yang lëbat yang intirung balay.
11 Anda unu ay dumang nagbawing nagpabalik tung batung atiing pinangindian da nira,
kung indi,
mismu unu ti Yawi ang duun da unu agpaninluay ta mupia yang mga taung pamagpaniida,”
mag̓aning duun ti Jesus.
12 Numanyan pagkasiman da yang mga pamagpakigmaëpët ang taniray nag̓apatëmëngan tung mga ipinananglit ni Jesus ang atia,
tinag̓aman da rin nirang ipadëëp.
Ingkasu ilëm may pangamanan nira tung mga taung atiang buntun ang pamagpauyun tung anya.
Purisu binutwanan da ilëm nirang namagpanaw.
Yang Mga Pariseo May Yang Mga Tauan Ni Herodes, Nag̓atag̓aman Da Nira Ti Jesus Ang Papagmintiraën Tung Panuw̓al Na Sigun Tung Balayaran Tung Gubirnu (12:13-17)
13 Taa numanyan,
yang mga Pariseong atiang pamagbalak,
pinabalikan da nira ti Jesus tung mga kaarumanan nirang mga Pariseo may tung mga tauan ni Gubirnadur Herodes ang basi pa ilëm mapamintira nira tung panuw̓al na tung talimaanën nira tung anya.
14 Numanyan pagpalëngët nira tung anya,
dayun da nirang pinagtag̓aman ta buladas ang inaning,
“Amëëy,
nag̓akdëkan da ka yamën ang yawa anday bukli.
Tung pagparadapatën mu ta bitala tung mga tau,
anday pinilikan,
ay natëtëngëd indi mu kag intindiën yang pagkabëtang nira,
kung indi,
yang nag̓ipagpadapat mu tung nira ya ilëm yang kamatuuran natëtëngëd tung kalëlyag̓an yang Dios ang yay dapat ang tumanën nira.
Purisu tung nuyung pag̓intindi,
uyun basu tung katuw̓ulan yang Dios ang ta yatën ang mga Judio manggawarita pa yang nag̓ipagpagawad ni Adi Cesar tung yatën u kuntra?
Ya gawaray ta u indi?”
mag̓aningb.
15 Kumus nag̓adëëp dang lag̓i ni Jesus ang pamagpakaayën-ayën ilëm tanira,
dayun na rang tinuw̓al ang inaning,
“Yang gustu mi tag̓amanaw ra numyung tuungun.
Ala,
iëklayaw ra kanay numyu ta kuartang nigal ang para matëlënganu,”
ag̓aaning.
16 Purisu dayun da nirang ingkël ta kuartang nigal.
Pagkatapus dayun dang nagtalimaan ti Jesus tung nira ang mag̓aning,
“Ninu pang ityuraay ang nabtang tung nigal ang naa?
Ninu pang aranay ang namarka taa?”
Mag̓aning ka tanirang nansituw̓al,
“Ni Adi Cesar.”
17 Mag̓aning ka ti Jesus ang nagtimalës,
“Yang kumpurming ipinasuad ni Adi Cesar tung pagkabëtang na,
ya iintrigaay ta tung anya,
pati yang kumpurming ipinasuad yang Dios tung sadili na,
ya ka iintrigaay ta tung anya,”
mag̓aning.
Atii,
nanganganga ra ilëm tanirang nangabërëng ta mupia tung itinuw̓al nang atia.
Ti Jesus Nag̓atag̓aman Da Yang Mga Saduseo Ta Sug̓a Natëtëngëd Tung Mga Patay Kung Mabui Si Kang Uman (12:18-27)
18 Taa numanyan,
yang namagdasun ang namagpalëngët tung ni Jesus,
ya ra yang mga pamagmangulung mga kinasakpan yang sasang partidung nag̓aranan tung mga Saduseo.
Yang nag̓apapaktëlan nirang nag̓itulduk tung mga tau ay yang mga patay unu indi ra mabuing uman ang ya ra kay gustu nirang isug̓a tung ni Jesus.
19 Numanyan mag̓aning tanira tung anya,
“Amëëy,
may sasang urdinansang isinulat ni Moises ang para ibutwan na tung nasyun ta ang maning taa.
Kung mapatay unu yang putul yang sasang tau ang pagkatapus may kasawa na unung butwanan na piru anda pay ana nira,
yang putul na unu yay dapat ang ipulin tung ni ipag nang nabalu ug̓ud kung maana tung anya,
mapabtang dang ana yang putul nang napatayc.
20 Ipabëtang ta may pitu nga laliian ang magpurutul.
Yang pangulu nangasawa tung sasang baw̓ay ang pagkatapus napatay ang indi naana tung kasawa na.
21 Pagkatapus yang putul nang duminasun tung anya ya ray ipinulin ang ipinakasawa tung ni ipag nang nabalu ang pagkatapus napatay ka ang indi ra ka naana.
Pati yang pangyaklu nira,
maning ka tia yang nainabu tung anya.
22 Numanyan pati yang mga ari nirang nagdarasun maning ka tia yang nagkarainabu tung nirang tanan.
Nagkaraluw̓us da ilëm ang nagkarapatay ang anday binutwanan nirang ana.
Pagkatapus tung kauri-urian da,
pati yang baw̓ay napatay ra ka.
23 Ta,
kung matuud yang numyung atia ang yang mga patay mangabui si kang uman,
abir,
kung kaw̓utun da nganing yang uras ang atia,
tung nirang pitung magpurutul,
tinu pa w̓asu ay magnatis ang may kasawa tung baw̓ay ang atia,
sindu pinangasawa-kasawa ra nirang tanan?
Abir kung unu pay matuw̓al mu?”
24 Mag̓aning ka ti Jesus ang nagtuw̓al,
“Ta,
indi,
asanamu rag pagkamali?
Indi mi pa pala nag̓amarësmësan yang napabtang tung kasulatan pati yang kagaëman yang Dios,
indi mi ka ilëm nag̓amarësmësan kung unu pay masarangan na.
25 Ayw̓a indiamu aningënu ay kipurki kung kaw̓utun da nganing yang uras ang yang mga patay pampabungkarasën da yang Dios,
indi magkarasawaan ang uman,
kung indi,
mamanulad da tung mga angil duun tung langit ang indi kang lag̓i pagkarasawaan.
26 Dispuis pa,
kung natëtëngëd tung pagpabungkaras yang Dios tung mga patay tung uri ta kaldaw ang yay midyu maliwag ang panangdën mi,
ayw̓a,
indi mi pa nag̓abasa tung isinulat ni Moises natëtëngëd tung naita nang palumpung ang nag̓apuy ang pagkatapus indi ra ka nasiruk?
Ya ray uras ang ipinagpailala yang Dios tung anya ang tanya unu yang Dios ang may mga tauan tung mga kinaampu nang na Abraham ni Isaac may ni Jacobd.
27 Yang Dios tanya anday mga tauan nang patay,
kung indi,
pulus bui.
Pati nganing mga tinanguni nira,
damayën na ra kang buiën si kang uman tung uri.
Talagang dakulung kamali yang pag̓irintindiën mi tung mga bag̓ay ang naa,”
ag̓aaning duun ti Jesuse.
Yang Pagpasadsad Tung Ni Jesus Yang Sasang Sag̓ad Kung Unu Pang Katuw̓ulanay Ang Pinakalandaw (12:28-34)
28 Numanyan,
may sasang sag̓ad tung mga urdinansa ang pamati tung pagsurug̓aan nira na Jesus.
Kumus naskëan na ang durug tinlu yang itinuw̓al ni Jesus tung mga Saduseo,
dayun dang nagpalëngët tung anyang nagtalimaan ang mag̓aning,
“Tung tanan ang mga katuw̓ulan yang Dios unu pay pinakalandaw ëngëd?”
29 Mag̓aning ka ti Jesus ang tuminuw̓al,
“Yang pinakalandaw ya taang itinulduk ni Moises ang tukaw tung mga kinaampu ta ang mag̓aning,
‘Yamung mga masigkanasyunung mga Israel,
mamatiamu.
Ti Yawi yay Dios ang pag̓atuuan ta.
Anday dumang Dios ang dapat intindiën ta kung indi ultimu ilëm tanya.
30 Purisu magpabuyukamu yang gëgma mi tung ni Yawi ang yay Dios mi.
Yang paggërëgmaën mi tung anya dapat ang tëdëk ang pisan tung mga kinaisipan mi ang indi ka magtënakan.
Ya ra kay papruibaan mi tung tanan ang mga buat-buat mi,’
mag̓aningf.
31 May sam bilug pang maning taa:
‘Gëgmaan mi yang mga masigkatau mi ang katulad ka tung paggërëgmaën mi tung sadili mig.’
Anday dumang katuw̓ulan ang lumandaw pa tung duruang atia.”
32 Mag̓aning ka yang sag̓ad ang minlës,
“Bali,
Amëëy!
Matuud ka man yang inaning mung atia ang sam bilug ilëm yang Dios ig anday dumang Dios kung bëlag̓an ultimu ilëm tanya.
33 Purisu ta yatën ang mga tau,
dapatitang magpabuyuk yang gëgma ta tung anyang ipalusu ig tëdëk kang pisan tung mga isip ta ig indi ka magtënakan ang ya ka man ay dapat ang papruibaan ta tung tanan ang mga buat-buat ta.
Yadwa pa,
dapatita kang maggëgma tung mga masigkatau ta ang katulad ka tung paggërëgmaën ta tung mga sadili ta.
Mas matimbang ang ita magtuman yang duruang atia kay tung magpadasag̓ita ta mga ayëp ang yag kuw̓ulay ta apuy pati yang indi magkuw̓ulan,”
mag̓aning.
34 Numanyan pagkagngël ni Jesus yang itinuw̓al nang atiang midyu tinimbang-timbang na ra ta mupia tung isip na,
dayun dang nagpaktël tung isip nang mag̓aning,
“Tama yang palaksu yang pag̓irisipën mu.
Kung padayunan mu tia,
yang tëgkaan na,
magpagaëma ra ka ëngëd ang bug̓us tung Dios,”
mag̓aning.
Pagkatapus tia,
anda ray napagpalangaas pa ang nagtalimaan pang uman tung ni Jesus.
Nangarëgda ra.
Nag̓apaisip Ni Jesus Yang Mga Tau Kung Unu Pa Ëngëd Ay Pinanliitan Yang Pag̓aningën Ang Cristo (12:35-37)
35 Taa numanyan,
atiing duun pa ti Jesus tung palayas yang pagtuuan ang atiang pinakalusu ang pagturuldukun tung mga tau,
tanya si ay nagtalimaan tung nirang nagpaisip ang mag̓aning,
“Kung magturuldukanën da nganing yang mga sag̓ad,
ya pa ag̓aring ag̓aningën nira ang yang pag̓aningën ang Cristo kanubli ka ilëm ni David?
36 Ti Adi David nganing mismu aparti yang anyang pagpabëtang tung anya.
Kipurki may sasang ipinaula tung anya yang Espiritu Santo natëtëngëd tung pag̓aningën ang Cristo ang maning taa yang napabtang tung kasulatan:
‘Yang Ginuuu pinag̓aning da ni Yawi ang kumarung da kanay unu tung tëpad na tung tuu ang asta pamirdiën na unu yang pamagkuntra tung anya ang asan da unu ipampabtangay na tung tarampakan yang kakay nah.’
37 Ta,
tëlëngan mi.
Mismu ti Adi David sinambit na nganing yang pag̓aningën ang Cristo ang Ginuu na.
Ya pa ag̓aring magyaring kanubli na ka ilëm?”
mag̓aning.
Numanyan yang mga taung atiang buntun agpamaninluan da ta maayën ang pamagpamati tung anya.
Nag̓apaamanan Ni Jesus Yang Mga Tau Natëtëngëd Tung Sistima Yang Mga Sag̓ad (12:38-40)
38 Numanyan tung pagpadayun na tung pagparasanag̓ën na tung nira,
mag̓aning tung nira,
“Mangamanamu ang indiamu ëngëd mag̓usuy tung ug̓ali yang mga sag̓ad tung mga urdinansa.
Ay maskin unu pay nag̓abuat nira,
yang pag̓asikad ëngëd nira ang tanira dayawën ta mga tau.
Katulad da asan tung panggawi-gawi nira ang yang aw̓ël nirang atiang langkuy,
pirmi ra ilëm ang nag̓ipabëka nirang nag̓ipasapët tung mga tau.
Kung mamasyar da nganing tung mga plasa,
duru kang kalëlyag nirang kumustaën ta mga taung galangën ta maayën ang tanira darakulu ka man ang mga tau.
39 Pariu ka ta laksu kung mamagsimba ra nganing tung mga pagsaragpunan nira.
Yang pilikën nirang karungan,
ya ra yang mga kakarungan ang nag̓itig̓ana tung darakulung mga tau ang mas abwat ta pagkabëtang tung nira.
Ubin tung mga punsiun man,
ya ka.
Pilikën nira yang pinakamatinlung karungan.
40 Dispuis masyadung magpanlëpës tung mga baw̓ay ang mga balu ang para yang ganadus nira mapiar da tung nira.
Pagkatapus ang para manalig da yang isip yang balu,
papagmuug̓un da ilëm nira yang pag̓arampuën nira.
Purisu yang mga taung mga maning tia,
asan da nga dulangay nirang nga dulangay yang kalëlëbatën yang sintinsiang ipakdul yang Dios tung nira,”
mag̓aning.
Natëtëngëd Tung Pagburugsuën Ta Kuarta Ang Nag̓auyunan Yang Dios (12:41-44)
41 Taa numanyan,
atiing pagkarung ni Jesus tung talungaan yang mga alkansia,
nagpaniid da tung mga taung atiang buntun ang pamagburugsuan ta kuarta ang ya ray nag̓ibuluntad nira tung Diosi.
Durung mga manggaranën ang pamagburugsuan ang may mga kantidad nang dakulu.
The Widow’s offering (Marcos 12:41-44)
42 Pagkatapus may sasang baw̓ay ang balu ang maliliwag̓ën ang ya ray nagpalëngët tung alkansiang namugsu ta nigal ang duruang bilug ang pagbaluran ta pinakabaratu.
43 Pagkaita ni Jesus,
dayun dang naglambay tung mga taung atiang nag̓apangugyatan nang mamagpalëngët tung anya ang pagkatapus dayun na rang inaning,
“Tëëd mi tiang balung maliliwag̓ën!
Iugtulu tung numyu yang kamatuuran,
kung timbangën yang Dios,
mas dakulu ta kantidad nakaang ibinugsu na tung alkansia kay tung tanan ang ipinamugsu nirang kadaklan.
44 Ay ya pa ag̓ari,
yang kaalimbawaan yang ipinamugsu yang kadaklan,
maning pa tung ya ra ilëm yang kinalis nira tung gantangan ang nagsubra.
Piru tiang balu,
maskin anggan da ilëm yang kuarta nang nag̓itig̓ana na rin tung pagpangabui na,
luw̓us na rang ibinugsu,”
mag̓aning.