Iyakay nan Cristo a Maipaꞌkaꞌ sa Pagꞌadian na
13
Konan sitaw a lamang nin awro nibwat ya sa bali si Jesus tan nako ya nin tinmekreꞌ sa rigrig nin baybay. 2 Pinasyan kaꞌbawan ra baleꞌ nin tutawo nin inmarak kona. Kanyaꞌ nin rinmuran ya sa sayay baluto nin nakapundo ket tinmekreꞌ yadtaw. Ket saray tutawo nakaꞌdeng sara sa abay. 3 Nangusar ya nin pangingiyariga sa niyakay na konra maipaꞌkaꞌ sa abaw a bubagay.Si Pangingiyarig Maipaꞌkaꞌ sa Saka-sakalakon Klasin Lutaꞌ
Wana ni Jesus, “Main nin sayay magtatalon a nako nanabwag nin biniꞌ sa pinaririk na. 4 Sin manꞌisabwag nay biniꞌ, main nin naikaꞌ sa dadalanan. Naꞌkit rayti nin manuk-manok ket kinnan ra. 5 Main anamaet nin naikaꞌ sa babato a iti tamoꞌ sa babo a lutaꞌ. Rinumsik nin tampor ta ababoy lutaꞌ. 6 Sin naꞌmutan, nalanes; ket banaꞌ ta kai nin nakayamot nin ararem, nakriꞌ! 7 Main et nin naikaꞌ sa lugar a mantubuan nin madiwin didikot. Linmambot tan kinmubpal a madiwin dikot ket nadaeg ti. 8 Ket main anamaet nin naikaꞌ sa madaem nin lutaꞌ. Ket main nin ginmungan tulumpuloꞌ, main nin aꞌnem a puloꞌ, tan main anamaet nin sanyasot.”
9 Wana et ni Jesus, “Siꞌkamon manrumngeꞌ, adalen moyoyti nin maong.”
Say Gagara nin Pangingiyarig
10 Kinmadani sara kona ni Jesus a tumutumbok na tan nitepet ra kona, “Ambaleꞌ a mangusar kan pangingiyarig sa pangangakay mo konran tutawo?”
11 Wana nin niꞌbat, “Oꞌ a, ta, siꞌkamon peteg nin mantumumbok kongko, manꞌaburuyan nakamon Dios nin matandaan moyoy maipaꞌkaꞌ sa pagꞌaadiꞌ na a kai et nin naipataros nangibwat et sin nuꞌna, baleꞌ konran raruman tutawo, kai na nin manꞌipatandaan. 12 Anaod, si tawon manꞌipamuspusan nan matarusan a narngeꞌ na, say pakataros na ket malamuꞌnan; baleꞌ si tawon kai na rabay nin tarusan, mataman nin say tandaꞌ na ket magꞌin nin kasa. 13 Mangusar akon pangingiyarig banaꞌ ta mataman nin maꞌkit raynan maꞌkit a man-gawꞌen ko, kai ra nin mangkaipurok a mangkaꞌkit ra; marngeꞌ raynan marngeꞌ a manꞌiyakay ko baleꞌ kai ra nin manrengꞌen o mangkatarusan. 14 Sa sain a kapapaꞌsar ra ket matukid a nibaritaꞌ nan Dios a niparateꞌ na ni Prupita Isaias. Wana,
‘Saraytin tutawo, marngeꞌ raynan marngeꞌ
baleꞌ kai ra nin matarusan;
Maꞌkit raynan maꞌkit
baleꞌ kai ra nin alilbien,
15 ta tinmibꞌey anay ulo ra.
Pinaletpetan ray tutulyan ra
tan nikidem raynay mata ra
ta no amboꞌ nin wanin,
maꞌkit, marngeꞌ tan mataros ra kumon no ani a matunong,
tan mamper sara kongko
ket isalba kosara.’b ”
16 Wana ni Jesus, “Baleꞌ siꞌkamo, makarmaꞌ kamo ta main nin pakaꞌkit tan pakarngeꞌ moyo sa katutuꞌwan. 17 Ibaritaꞌ koyti komoyo a abaw saray prupita tan tutawon matunong sin nuꞌnan panaon a masulit nin makaꞌkit tan makarngeꞌ sa mangkaꞌkit tan mangkarngeꞌ moyo maipaꞌkaꞌ sa pangingisalba nan Dios kontamo, ket kai nin nangyadiꞌ ti sin panaon ra.”
Say Pipaꞌkaan nan Pangingiyarig a Maipaꞌkaꞌ sa Lutaꞌ
18 Wana et ni Jesus, “Rengꞌen moyo tan adalen moyo a pipaꞌkaan nan si pangingiyarig nin maipaꞌkaꞌ konan magtatalon. 19 Saray tutawon nakarngeꞌ nin maipaꞌkaꞌ sa pagꞌaadiꞌ nan Dios baleꞌ kai rayti nin natarusan, maipada sara sa dadalanan a naikaan nin biniꞌ. Nako ya konra a si sya a Kadukaan ket nipalingwanan nay narngeꞌ ra.
20 Say babato nin lugar a naikaan nin biniꞌ, maipada saradti a maririket nin nakarngeꞌ sa Saritaꞌ nan Dios tan tampor a inakoꞌ ra. 21 Baleꞌ kai nin nakayamot konra kanyaꞌ nin kai nagnayon ta sin mangirangep saraynan pakapaidap tan pammadyaꞌdyaꞌ banaꞌ sa nipangrisibi ra nin Saritaꞌ nan Dios, rinmayꞌep sara tan ginurutan rayna.
22 Itaw sa no adti main nin tinmuboꞌ nin madiwin dikot a naikaan nin biniꞌ, maipada sara anamaet a nangrengeꞌ sa Saritaꞌ nan Dios. Baleꞌ banaꞌ ta kaaburidwan ray kabibyay ra tan nuꞌna-nuꞌnay apes ran yumaman, ket nadaeg nin sayti a apes ran tumbuken a Saritaꞌ nan Dios. Kai nin ginmunga sa byay ra.
23 Ket saytaw anamaet say madaem nin lutaꞌ a naikaan nin biniꞌ, maipada saray nangrengeꞌ tan natarusan ray Saritaꞌ nan Dios ket nagtrabaho sa byay ra tan ginmunga nin baraꞌmon biniꞌ a main nin ginmungan tulumpuloꞌ, o aꞌnem a puloꞌ, o sanyasot.”
Si Pangingiyarig nin Maipaꞌkaꞌ sa Dukaꞌ a Rabot
24 Nami ya anamanaet nin sayay pangingiyarig si Jesus. Wana, “Say pagꞌaadiꞌ nan Dios ket maiyarig sa nangyadiꞌ iti konan sitin isturya. Main nin sayay lalaki nin nako nangisabwag nin sayay klasin mabistan biniꞌ a kasan lawok nin raruma sa mantalunen na. 25 Baleꞌ sayay yabi sin nakakaꞌlek saraynay tutawo, sayan kuntra konan sitin tawo a nako konan sitaw a mantalunen na, tan nangisabwag yan bikoy nin dukaꞌ a klasin rabot, a no tumuboꞌ ket kapadan bakas nin saytaw say mabistan klasin bikoy. Miꞌsa nibwat yayna. 26 Sin inmalaki tan gumungayna, maipurok anay rabot. 27 Nakaꞌngap saray padalos nan main nin lutaꞌ nin nako sara kona a wanra, ‘Don, kasan lawok nin saytaw say bikoy a nisabwag moyo sa lutaꞌ moyo. Adti taw nin nangibwat say dukaꞌ nin rabot a tinmuboꞌ?’
28 Wana, ‘Kasan sapo! Kakuntra koyay nangwaꞌ nin sain!’
‘Paꞌno sawanin ey, di dutduten mi a rabot?’ wanra nin padalos.
29 ‘Andiꞌ,’ wanan amo, ‘ta bangliꞌ no maikidutdot moyoy mabistan klasin mula. 30 Tagaꞌnan moyoynay pangyayatab, ta ibaritaꞌ ko liꞌ konran mangyatab a dutduten ra miꞌsa ra nin berberen nin puuran. Mayadiꞌ, yataben ra liꞌ a mabistan klasin mula miꞌsa iyator sa agamang ko.’ ”
Say Bikoy nin Mustasa
31-32 Nami ya anamanaet nin sayay pangingiyarig si Jesus. Wana, “Say iyalawang nin pagꞌaadiꞌ nan Dios ket maiyarig sa bikoy nin mustasa a sangkadaitean sa sarba nin bikoy. Baleꞌ no naimula yayna, tumuboꞌ ya tan magꞌin yan sangkaalakyan sa sarban pupising. Ataꞌgay yan baraꞌmon kayo ket saray manuk-manok umapon sara kona tan mipugar sara sa susanga na.”
Si Pangingiyarig Maipaꞌkaꞌ sa Pammakbo
33 Nami ya anamanaet nin pangingiyarig si Jesus. Wana, “Say pakaitayak nin akay maipaꞌkaꞌ sa pagꞌaadiꞌ nan Dios ket maiyarig sa pammakbo. Nilawok nan sayay babayi a daiteꞌ nin pammakbo sa tulon latan arina. Ket kinumbo yay intiron minasa na.”
Say Nipangusar nin Pangingiyarig
34 Sa nipangibari-baritaꞌ nan sayti ni Jesus konran tutawo ket nangusar yan pangingiyarig. Kasan nibaritaꞌ na a kai ya nangusar nin pangingiyarig. 35 Sa wantin ginwaꞌ na ni Jesus a nakatukidan nin wana nin Dios a nipaiparateꞌ na konan prupita. Wana,
“Mangusar ako liꞌ nin pangingiyarig no iyakay kosara.
Ipatandaan ko liꞌ konra a bubagay nin kasa et gapon nakatandaꞌ nangibwat sin naparsa yay mundo.”c
Say Pipaꞌkaan nan Pangingiyarig Maipaꞌkaꞌ sa Rabot
36 Ket linakwanan nasarayna ni Jesus a tutawo tan sinumrep ya sa bali. Tinumbok raya nin tumutumbok na tan wanra kona, “Ipapalaway mo pa komi a pipaꞌkaan nan pangingiyarig maipaꞌkaꞌ sa rabot.”
37 Wana ni Jesus, “Siꞌkon si Pinaitawo yaytaw si nangisabwag nin mabistan bikoy a kasan lawok. 38 Sitaw si mantalunen ket kaalimbawaan nayan mundo. Saytaw say mabistan klasin bikoy a kasan lawok, sara a tutawo nin si Dios a mampagꞌadiꞌ sa byay ra, tan saytaw say bikoy nin dukaꞌ a klasin rabot, sara a tutawon si sya a Kadukaan a mampagꞌadiꞌ sa byay ra. 39 Sitaw si kakuntra nan lalaki, sya a Dimunyo. Say pangyayatab, isimbulo a anggawan nan sitin panaon, tan saray mangyayatab, saray uanghil nan Dios.
40 Saytaw say pakadutdot tan pakaberber nin puuran nin dukaꞌ a rabot, sain a mangyadiꞌ liꞌ konran dukaꞌ a tutawo no anggawan nan sitin panaon 41 ta siꞌkon si Pinaitawo, ibakiꞌ kosara liꞌ a uanghil ko nin mako rasara galten ngaꞌmin sa Pagꞌadian ko a sarba ran gumu-gumwaꞌ nin dukaꞌ a makaayat konran raruma nin magkasalanan. 42 Ket itampal rasara liꞌ sa burung-burong nin apoy sa impyirno. Itaw umasisit tan umagrem sara liꞌ tan ngumaretenget liꞌ a ngipen ra banaꞌ sa pakapaidap tan bereng ra. 43 Saray pinapteg nan Dios baleꞌ, ipadar ra liꞌ a kinamapteg na nin Dios nin kapada na kaslag nin awro itaw sa Pagꞌadian nan Dios, si Ama ran itaw sa langit.d
Siꞌkamon manrumngeꞌ, adalen moyoytin maong.”
Main et nin Pangingiyarig nin Pangisip-isipan nin Maong
44 “Si Pagꞌadian nan Dios ket maiyarig ya sa kayamanan a naikali sa lutaꞌ. Nadumog nayti nin sayay tawo ket tinambakan nan uman. Pinasyan ririket na ket nako ya sa bali na tan nilakoꞌ na a sarban main na miꞌsa naya kinaꞌ sinaliw taw nin lutaꞌ.
45 Si Pagꞌadian nan Dios ket maiyarig ya et konan sayay kumirsyanti nin mampaningkap nin kumprawen nan mabistan klasi tan mablin pirlas. 46 Sin naꞌkit nayaynay sangkablyan, nikaꞌ na nin nilakoꞌ ngaꞌmin a sarban main na miꞌsa naya kinaꞌ sinaliw taw nin pirlas.
47 Si Pagꞌadian nan Dios ket maiyarig ya et a lamang sa kayakase a nikatkat sa taaw a makakalap nin sarbaynan klasin kunaꞌ. 48 No abaw anay nakalap, arwasen rayayna nin maninilay miꞌsa rasara nin galten tan klasyen a kunaꞌ. Saray mabistan klasi, ikwa rasara sa gagaban ra tan saray makapoy, itampal rasara. 49 Wanin liꞌ anamaet a mangyadiꞌ no anggawan nan sitin panaon ta isyay rasara liꞌ nin uanghil konran matunong a dukaꞌ nin tutawo, 50 miꞌsa rasara liꞌ nin itampal sa burung-burong nin apoy. Itaw umasisit tan umagrem sara liꞌ tan ngumaretenget a ngipen ra sa pakapaidap tan bereng ra.”
51 Nitepet na ni Jesus konran tumutumbok na, “Natarusan moyo paray nibaritaꞌ ko?”
“Oꞌ,” wanra.
52 “Anaod,” wana ni Jesus, “no si sayay mangangakay nin Saritaꞌ nan Dios ket naadal naynan tumbuken a katutuꞌwan maipaꞌkaꞌ sa pagꞌaadiꞌ mangibwat sa langit, baraꞌmo yan tawon abaw a kayadian sa bali na ta amboꞌ tamoꞌ nin say gindat a maiyakay na, no kai edet, pati say baꞌyo.”
Kai rayadtaw nin Alilbien sa Mismon Babali na a Cristo
53 Sin nayadiꞌ nayna nin nibi taw nin pangingiyarig ni Jesus, nibwat ya konan sitaw a lugar, 54 ket, sinmubliꞌ ya sa Nazaret a mismon babali na. Itaw nangyakay ya sa sinaguga ra ket saray nakarngeꞌ kona nakaꞌngap saran maong. Wanra, “Ya! Adti ya kano in nin nagꞌadal? Adti in nangibwat a kaungan na nin magmilagro? 55 No, anak naya tamoꞌ in nin si karpintiro! Siin ket si Maria a ina na tan kaka raya ni Santiago, Jose, Simon, tan ni Judas! 56 Sara et a ari nan bubbayi ket iti sara nin mampiikap. Adti na kadiꞌ nin kinalap in nin kadunungan tan pakayadiꞌ na?” 57 Kai ra nin kaunaꞌnepan a maipaꞌkaꞌ kona ket kai sara nin namper kona.
Wana ni Jesus konra, “Rispitado yay sayay prupita pwira tamoꞌ sa mismon babali na tan pwira konran mismon pamilya na.”
58 Ket amboꞌ nin abaw a ginwaꞌ nadtaw nin milagro ta saray tutawo kai sara nin namper kona.