Jesús ndúúcū saⁿꞌā chi nguuvi Zaqueo
19
Taachí Jesús sndaa yā na yáāⁿ Jericó, cánúuⁿ yā yúúní ní choꞌó yā náávtaⁿꞌā yáāⁿ Jericó miiⁿ. 2 Na yáāⁿ miiⁿ canee ꞌáámá saⁿꞌā chí ꞌcuiica sa chi nguuvi sa Zaqueo. Saⁿꞌā miiⁿ, ní saⁿꞌā ndíí tiīiⁿ yeⁿꞌé ꞌiiⁿꞌyāⁿ chí innꞌguɛɛ yeⁿꞌe impuestos yeⁿꞌe yáⁿꞌāa. 3 Saⁿꞌa miiⁿ ní neⁿꞌe sa snaaⁿ sa chɛɛ́ yā chi Jesús miiⁿ naati nguɛ́ɛ́ ngiī inaaⁿ sa ti neené nꞌdeēe ꞌiiⁿꞌyāⁿ ti nguɛ́ɛ́ yaacu sá. 4 Tuuꞌmi ní cueⁿꞌe sa ngéenú sa cuááⁿ vmnaaⁿ ní cuchɛɛ sá ꞌáámá tiiⁿ yáⁿꞌá sicómoro caati cuuvi sa snaaⁿ sa ꞌiiⁿꞌyāⁿ, ti Jesús miiⁿ canee chi choꞌó yā miiⁿ. 5 Taachí Jesús miiⁿ ndaá yā miiⁿ, nꞌdiichí yā Zaqueo miiⁿ, ní caⁿꞌa yā chii yā saⁿꞌā: Díí, Zaqueo, maaⁿ nchꞌɛɛtɛ́ nūuⁿ nchꞌééⁿ dí ti maaⁿ ní neⁿꞌé cuneé na vaacu dí.
6 Tuuꞌmí ní Zaqueo miiⁿ maaⁿ nchꞌɛɛtɛ́ nūuⁿ nchꞌeēⁿ sa ní ꞌcuuⁿ sa chí cueⁿꞌe Jesús miiⁿ ndúúcu sa na vaacu sa. Ní yeenú taavi sa. 7 Taachí ꞌiiⁿꞌyāⁿ nꞌdiichí yā chuū, nducyaaca yā ní neené nꞌdeēe caⁿꞌa yā. Ní caⁿꞌa yā chí Jesús miiⁿ ní chinndaá yā chí cunee yā ndúúcū ꞌaama saⁿꞌā chi vɛ́ɛ́ nuuⁿndī yeⁿꞌē sa. 8 Tuuꞌmi ní taachi chꞌiindiveeⁿ Zaqueo chuū, chééndii sa nanááⁿ Jesús miiⁿ ní caⁿꞌa sá chii sa ꞌiiⁿꞌyāⁿ: Señor, ꞌcaandiveéⁿ nī yeⁿꞌé. Ná maⁿꞌa chi vɛ́ɛ́ yeⁿꞌé caꞌá ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi nguɛ́ɛ́ yeⁿꞌe yā. Ndúúti chi dɛꞌɛ̄ ndivií yeⁿꞌē ꞌáámá ꞌiiⁿꞌyāⁿ, tuuꞌmi ní nꞌguɛɛcuneé cuūuⁿ tanto yeⁿꞌe yā.
9 Jesús caⁿꞌa yā chiī yā saⁿꞌā: Maaⁿ ní nnguáꞌāī ꞌiiⁿꞌyāⁿ yeⁿꞌe vaꞌai Zaqueo yeⁿꞌe nuuⁿndi yeⁿꞌe yā ti Zaqueo miiⁿ ní yeⁿꞌe ndaata Abraham. 10 Ti ꞌúú chí Saⁿꞌā chi Daiya Dendyuūs ní ndaá chí inꞌnuúⁿ ní ꞌúú nadinguaⁿꞌáí ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi nindáí ndúúcū nuūⁿndī yeⁿꞌe yā.
Jesús y Zaqueo
Ejemplo yeⁿꞌe dueño chí caꞌa tuumī mozos yeⁿꞌé yā chi cuuvi diiⁿ sa negocio
11 Taachí Jesús miiⁿ ꞌāā canéé niiⁿnúⁿ yā na yáāⁿ Jerusalén, ꞌiiⁿꞌyāⁿ chí chꞌiindiveéⁿ yā chuū nadicádíínuuⁿ yā chí ꞌāā maáⁿ nūuⁿ ndaá naachi Ndyuūs ngaⁿꞌa ntiiⁿnyuⁿ yā. Tuuꞌmi ní Jesús miiⁿ ní caⁿꞌa yā ꞌáámá ejemplo. 12 ꞌÁámá saⁿꞌā chí nꞌdai chí yeⁿꞌe familia chi ngaⁿꞌā ntiiⁿnyuⁿ cueⁿꞌe sa na ꞌaama país chí yaⁿꞌai chí cunéé sa rey yeⁿꞌē país miiⁿ. Cueⁿꞌe sa ní cuayiivi nguɛɛcunée sa. 13 Taachi ꞌāā cháā caⁿꞌā sa, yaaꞌvi sa ndiichi saⁿꞌā mozos yeⁿꞌē sa ní caꞌa sa ꞌáámá cáádí ꞌdiiⁿnguāaⁿ ꞌáámá ꞌáámá mozo yeⁿꞌē sa. Ní caⁿꞌa sa chii sa mozos: Diíⁿ nī negocio ndúúcū tuumí ꞌcūū nuuⁿmaⁿ neⁿꞌe chí caⁿꞌá. 14 ꞌIiⁿꞌyāⁿ yeⁿꞌe país chí yaⁿꞌai nguɛ́ɛ́ neⁿꞌe yā saⁿꞌa miiⁿ ní nguɛ́ɛ́ neⁿꞌé yā chi cuuví rey yeⁿꞌé yā saⁿꞌā. Dichóꞌo yā nꞌduuvi ꞌiiⁿꞌyāⁿ chí caaⁿꞌmaⁿ ya ꞌtúúcā: Nguɛ́ɛ́ neⁿꞌe ꞌnū chí saⁿꞌá ꞌcūū ní cúuví sá rey yeⁿꞌē núsꞌuu. 15 Saⁿꞌā miiⁿ chi rey chi ngaⁿꞌa ntiiⁿnyúⁿ yā cueⁿꞌe yā ní nguɛɛcunée yā ndāā yā na vaacu yā. Dichóꞌo sa ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi yaaꞌví yā mozos chí caꞌa sa tuumī miiⁿ chí ndaa sa nanáaⁿ yā ní cuuvi cadíínuuⁿ yā, ¿ꞌáá nꞌdeēe daiyā tuumi ndaacá ꞌaama ꞌaama yā? 16 Ndaa saⁿꞌā chi vmnááⁿ vmnaaⁿ ní caⁿꞌa sa chii sa ꞌiiⁿꞌyāⁿ: Nꞌdiī, señor, yeⁿꞌe ꞌaama caadi ꞌdííⁿnguāaⁿ yeⁿꞌe nī, daiya túumī miiⁿ diiⁿ ganar ndiichi caadi ꞌdííⁿnguāaⁿ. 17 ꞌIiⁿꞌyāⁿ ꞌcuiica miiⁿ ní caⁿꞌa yā chii yā mozo miiⁿ: Díí, nꞌdaacā idiiⁿ di; ní díí ꞌáámá mozo chi nꞌdai. Tanꞌdúúcā chi nꞌdaacā chí diīⁿ di ndúúcū chi ꞌtɛ́ɛ́ chi teé dii maaⁿ ní díí ní caaⁿꞌmaⁿ ntiiⁿnyuⁿ di yeⁿꞌē ndiichi yáāⁿ. 18 Cuayiivi ndaā táámá sá ní caⁿꞌā sa: Nꞌdiī, señor, yeⁿꞌe ꞌaama caadi ꞌdííⁿnguāaⁿ yeⁿꞌe nī, daiya tuūmī miiⁿ diiⁿ ganar nyuⁿꞌu cáádí ꞌdííⁿnguāaⁿ. 19 Tuuꞌmi ní caⁿꞌa ꞌiiⁿꞌyāⁿ ꞌcuiica miiⁿ chii yā mozo ꞌcūū: ꞌTiicá ntuūⁿ dii ní caaⁿꞌmaⁿ ntiiⁿnyuⁿ di yeⁿꞌē nyuⁿꞌu yáāⁿ. 20 Ndaā táámá mozo ní caⁿꞌā sa chii sa ꞌiiⁿꞌyāⁿ ꞌcuiica miiⁿ: Nꞌdiī, señor, ingáā tuumī yeⁿꞌe nī chí cachiīchí na pañuelo ní chiꞌneeⁿ nꞌdai. 21 ꞌÚú ní ꞌvaꞌá nꞌdiī ti neené chɛɛchí nꞌdiī chí nanguai nī cosas naachi nguɛ́ɛ́ idiíⁿ nī ntiiⁿnyuⁿ ní ndúúcū tuūmī yeⁿꞌé nī diíⁿ nī cosechar naachi nguɛ́ɛ́ niiⁿnuⁿ nī ti yeⁿꞌé nī. 22 Tuuꞌmi ní ꞌiiⁿꞌyāⁿ ꞌcuiica miiⁿ caⁿꞌa yā chii yā mozo miiⁿ: Díí, mozo chi nguɛ́ɛ́ nꞌdaacā idiiⁿ di, cáávā nduudu chi ngaⁿꞌa di canee di condenado. Dii ní déénu di chi chɛɛ̄chi ꞌúú ní nanangaáⁿ chi nguɛ́ɛ́ yeⁿꞌé ni idiíⁿ cosechar chi nguɛ́ɛ́ diíⁿ ntiiⁿnyuⁿ ti yeⁿꞌé. 23 ¿Dɛꞌɛ̄ cúúví chí nguɛ́ɛ́ sꞌnuūⁿ di tuūmī yeⁿꞌé na banco? Maaⁿ níícú taachi nindaá ni cutaꞌá tuūmī yeⁿꞌé ndúúcū daiya. 24 Tuuꞌmi ní ꞌiiⁿꞌyāⁿ ꞌcuiica caⁿꞌa yā chii yā ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ chi snée yā miiⁿ: Divíi nī tuūmī yeⁿꞌē sa ní caꞌá nī saⁿꞌa chi vɛ́ɛ́ nꞌdiichí caadi ꞌdííⁿnguāaⁿ yeⁿꞌē sa. 25 ꞌIiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ ní caⁿꞌa yā: Nꞌdiī, señor, saⁿꞌā miiⁿ ní ꞌāā vɛ́ɛ́ ndiichi cáádí ꞌdííⁿnguāaⁿ yeⁿꞌē sa. 26 ꞌIiⁿꞌyāⁿ ꞌcuiica nanꞌguɛɛcútaⁿꞌa yā ní caⁿꞌa yā: ꞌÚú ní ngaⁿꞌá ngií ndísꞌtiī chi ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi vɛ́ɛ́ yeⁿꞌe yā cutaꞌa cá yā chi cuuvi yeⁿꞌe yā naati ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi dúúꞌvī vɛɛ yeⁿꞌe yā ꞌtɛ́ɛ́ chí vɛ́ɛ́ yeⁿꞌe yā ní ꞌiiⁿꞌyāⁿ ndivíi yā yeⁿꞌe yā. 27 ꞌTiicá ntúūⁿ, ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi nguɛ́ɛ́ neⁿꞌe nꞌdiichí yā chi táaⁿ yā nduucú, ní nguɛ́ɛ́ neⁿꞌe yā chi ꞌúú cuuvi rey yeⁿꞌe yā, tuuꞌmi ní candɛ́ɛ nī ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ nanaáⁿ ꞌmuuⁿ ní ꞌcaaⁿꞌnuⁿ nī ꞌiiⁿꞌyāⁿ ꞌmuuⁿ.
Jesús ndáa yā na yáāⁿ Jerusalén
28 Chꞌíínú caⁿꞌa yā chuū, Jesús cueⁿꞌe yā cuááⁿ vmnaaⁿ ní cueⁿꞌé yā ní ndaa yā na yáāⁿ Jerusalén. Cuayiivi cueⁿꞌe ntúūⁿ discípulos yeⁿꞌe yā. 29 Taachí ndaā niiⁿnúⁿ yā yeⁿꞌe yáāⁿ Betfagé ndúúcū yáāⁿ Betania niiⁿnuúⁿ naachi canee yiīcū chi nguuvi Olivos, tuuꞌmi ní Jesús dichóꞌo yā ná ꞌuūvī discípulos yeⁿꞌe yā vmnaaⁿ yā. 30 Ní Jesús caⁿꞌa ꞌtúúcā: Cueⁿꞌe nī na yáāⁿ ꞌlííⁿ chi canéé niiⁿnuúⁿ ní taachí cundaá nī yáāⁿ miiⁿ nndaacá nī ꞌáámá burro ꞌlííⁿ chí nꞌdɛ́ɛ́chiichí tī. Mar ꞌáámá ꞌiiⁿꞌyāⁿ ꞌāā cuɛ́ɛ́ cunduú yā ꞌiiti. Nꞌdaatí nī ꞌiiti ní candɛ́ɛ nī ꞌiiti ꞌmuuⁿ. 31 Ní nduuti chi ꞌáámá ꞌiiⁿꞌyāⁿ tiinguuneeⁿ yā ꞌtúúcā: Ndísꞌtiī, ¿dɛꞌɛ̄ cúúví chí nꞌdaatí nī ꞌiiti? ꞌTúúcā nanꞌguɛɛcútaⁿꞌa nī chi Señor yeⁿꞌe yú ní neⁿꞌe yā ꞌiiti.
32 Discípulos chi dichoꞌó Jesús cueⁿꞌe yā ní ndaāca yā ꞌiiti tanꞌdúúcā chi Jesús miiⁿ caⁿꞌa yā. 33 Taachí nꞌdaātí yā burro ꞌlííⁿ miiⁿ, ꞌiiví tī ní caⁿꞌa yā chii yā ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ: ¿Dɛꞌɛ̄ cúúví chí inꞌdaatí nī burro ꞌlííⁿ yeⁿꞌé?
34 Ní ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ ní caⁿꞌa yā: Señor yeⁿꞌe yú ní neⁿꞌe yā ꞌiiti.
35 Tuuꞌmi ní candɛ́ɛ yā ꞌiiti nanááⁿ Jesús. ꞌIiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ snꞌdúu yā cotón yeⁿꞌe yā vmnááⁿ yeⁿꞌe tī ní Jesús canduú yā ꞌiiti miiⁿ. 36 Ní taachí Jesús choꞌó yā cyúúní miiⁿ, ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌuuⁿ ní nꞌdoo yā cotón yeⁿꞌe yā cuaaⁿ cyúúní mííⁿ. 37 Taachí Jesús ndaa niiⁿnúⁿ yā naachi ngaꞌáí yúúní mííⁿ yeⁿꞌē yiīcū chí nguuvi Olivos, nducyáácá discípulos yeⁿꞌe yā ní yeenú taavi yā. Ní tucaꞌá yā caⁿꞌa yā chi chꞌɛɛtɛ nꞌdai Ndyuūs cucáávā chi vaadī nꞌgiinu chi nꞌdiichí yā chi Jesús diíⁿ yā. Níícú diītūu nꞌdai ꞌcai yā ti yeenu taaví yā. 38 Ní ꞌcai yā: Dɛꞌɛ̄ chúúcā nꞌdai Rey chí cuchii yā ndúúcū chi duuchi Señor Ndyuūs. Ní cuneé vaadī ꞌdiīiⁿ ná vaꞌai chɛɛti nguuvi. Ní caⁿꞌá yā ndúúcū vaadī yeenú. Dɛꞌɛ̄ chꞌɛɛtɛ ca nꞌdai Ndyuūs chi dɛɛvɛ́ nꞌdaí yā ndúúcū poder yeⁿꞌé yā.
Entrada Triunfal de Jesús
39 Tuuꞌmi ní nꞌduuvi ꞌiiⁿꞌyāⁿ fariseos chi snée yā nguaaⁿ ꞌiiⁿꞌyāⁿ caⁿꞌa yā chii yā Jesús miiⁿ: Nꞌdiī, Maestro, yaaꞌvi neeⁿ ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ chi nguɛ́ɛ́ caaⁿꞌmaⁿ yā tíícā.
40 Jesús miiⁿ ní nánꞌguɛɛcútaⁿꞌa yā yeⁿꞌe fariseos ní caⁿꞌa yā: Ndúúti chi ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌuuⁿ ní ꞌtíícā nguɛ́ɛ́ caaⁿꞌmaⁿ yā, tuuꞌmi ní tuūu miiⁿ ní caaⁿꞌmaⁿ ꞌtíícā.
41 Taachí ndaa niiⁿnúⁿ yā chí nꞌdiichí yā yáāⁿ Jerusalén miiⁿ, tuuꞌmi ní Jesús chɛɛcú yā cucáávā ꞌiiⁿꞌyāⁿ yeⁿꞌe yáāⁿ miiⁿ ti yaꞌai ꞌiinu yā caavā ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ. 42 Ní caⁿꞌa yā ꞌtúúcā: Ndísꞌtiī, ꞌiiⁿꞌyāⁿ yeⁿꞌe yáāⁿ Jerusalén, nduuti chi incheenaáⁿ nī yeⁿꞌē nguuví ꞌcūū chi cuuvi nanguaⁿꞌai nī tuuꞌmi ní ꞌúú cuuví teé ndísꞌtiī vaadī ꞌdiīíⁿ. Naati maaⁿ ní Ndyuūs canuuⁿ nꞌdeꞌéí yā yeⁿꞌe nī ní nguɛ́ɛ́ cuuvi deenu nī. 43 Ti ndaá nguuvi taachí ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi taaⁿ ndúúcu nī chééndii yā núúⁿmáⁿ ꞌdiituú yáāⁿ yeⁿꞌe nī ní nguɛ́ɛ́ cuuví cáánu nī yeⁿꞌe yā. 44 Ní diíⁿ yā chi cundɛɛ nī ti nguɛɛ cuchɛɛ́ nī ndúúcu yā. Ní ꞌcaaⁿꞌnúⁿ yā nducyaaca ndísꞌtiī ndúúcū daiyá nī, ní dituuví yā yáāⁿ Jerusalén yeⁿꞌe nī ti ꞌiiⁿꞌyāⁿ nguɛ́ɛ́ deenu yā chi tiempo maaⁿ ní nguuvi chi Ndyuūs sꞌneéⁿ yā chi cuuvi nanguaⁿꞌai yā.
Jesús Llora Sobre Jerusalén
Jesús nadīdɛɛvɛ́ yā yaācū templo
45 Tuuꞌmi ní Jesús sndaá yā na yaācū templo ní tucáꞌa yā tunꞌdáa yā nducyaaca ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi inꞌdiicui yā ní ngái ntúuⁿ yā miiⁿ. 46 Jesús caⁿꞌa yā chii yā ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌeeⁿ: ꞌTúúcā canéé nguūⁿ na libro yeⁿꞌé Ndyuūs: Yáacū yeⁿꞌé ní naachi caaⁿꞌmaⁿnguaꞌa ꞌiiⁿꞌyāⁿ naati ndísꞌtiī ní diíⁿ nī tanꞌdúúcā chi yiivɛ yaava yeⁿꞌē ꞌiiⁿꞌyāⁿ chí diduucu.
47 Jesús miiⁿ nguuvi nguuvi ngiꞌcueeⁿ yā ná yáacū templo; naati ꞌiiⁿꞌyāⁿ chiiduú nꞌgɛɛtɛ́, ndúúcū ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi ngiꞌcueeⁿ ley, ndúúcū ꞌiiⁿꞌyāⁿ chi ngaⁿꞌa ntiiⁿnyuⁿ yeⁿꞌe yáāⁿ miiⁿ nduuvidaamá yā ti neⁿꞌé yā nꞌdiichí yā táácā chi cuuvi ꞌcaaⁿꞌnúⁿ yā Jesús miiⁿ. 48 Nguɛ́ɛ́ indaacá yā táácā chi ꞌcaaⁿꞌnúⁿ yā Jesús, ti nducyáácá ꞌiiⁿꞌyāⁿ sꞌnee veeⁿ nꞌdaacá yā yeⁿꞌē chi ngíꞌcueeⁿ Jesús miiⁿ.
Jesús Expulsa a Los Cambistas