Jesús aꞌaká cinco mil inaꞌukénajlo aꞌajnejí yukuna marí
6
Ilé ke Jesús puraꞌakó najwaꞌaté iꞌimaká ejomi, rikuwaꞌa kaéja Galilea paꞌanajo pitá. Rikaja kaja kaéja ií iꞌimari Tiberias.
2 Kajrú inaꞌukena iꞌijnaká rápumichu, namákale rilaꞌaká kajrú nakaje Tupánaja kalé weꞌepíkare laꞌakana. Kajrú ritejmoꞌótajika natámina.
3-4 Riwakajé yewicha judíona leꞌejé fiesta iphaka rená chojé. Raú Jesús jáchoꞌoro yenuri nakuwá raꞌapiyatéjena waꞌaté, iphaño riꞌiwátaje. Rejé riyaꞌo najwaꞌaté.
5 E Jesús pajnoꞌoró riyámojo yakáꞌajo, amari kajrú wani inaꞌukena waíchaka. Yewicha nephaka nanaku ee, Jesús kemari rijwaꞌateje Felípejlo.
—¿Méreya chi wawarúwaꞌaje chuwa aꞌajnejí keleruna waíchañojlo?
6 Mapeja rimaká rijló ñaké, remaꞌakáloje mékeka rimaká rijló raú. Kaja Jesús weꞌepí mékeka rikeñoꞌótajika najló aꞌajnejí.
7 E Felipe kemari rijló:
—Weꞌejnakela najló aꞌajnejí warúwaꞌaje weji ke kuwáꞌata keta (8) keri ketana iná jápakaꞌala wemí aú, unká riphálajla piyukeja nakojé, najñákaloje wejápajano penaje.
8 E apú raꞌapiyateje Andrés, Pedro eꞌewé riꞌimaká, kemari Jesusjlo:
9 —Re maare pajluwaja yuwají kapi pajluwa théꞌela kaꞌalá ñani pan, iyajmela jíñana ñani waꞌaté, eꞌiyonaja unká na penaje riꞌimalá kajrú wani inaꞌukénajlo.
10 E Jesús kemari raꞌapiyatéjenajlo:
—Piwakáraꞌa nayáꞌako piyukeja.
Kajrú jimichi palá nojé iꞌimaká rewá. Riká eꞌiyajé nayaꞌo. Íkiꞌiruna wani neꞌemaká, achiñánaja nalapaꞌatá, cinco mil ewá kaꞌajná.
11 E Jesús ñaꞌarí rikápojo pajluwa théꞌela kaꞌalá pan. E rimá Tupánajlo:
—Palá pilaꞌaká weká marí aꞌajnejí aú.
Rejomi raꞌá raꞌapiyatéjenajlo pan natamákaꞌatakaloje riká piyuke inaꞌuké re yáꞌakañojlo. Pan rilaꞌaká keja kaja rilaꞌaká jíñana. Rejomi najñá naꞌajnewá, aꞌajná namanoꞌoká ejé.
12 Rejomi Jesús kemari raꞌapiyatéjenajlo:
—Chuwa iwayoꞌotá ilé rijlupemí yuríchajo, riyuriko piyá mapeja.
13 Raú nawayoꞌotá rijlupemí piyuke. Iyamá iphata jiꞌimaji nakojé (12) kaꞌalá kuwáꞌala namanoꞌotá puꞌutheno waja raú.
14 Riwakajé namá Jesús keñoꞌótaka aꞌajnejí. Raú rilaꞌá piño nakaje Tupánaja kalé weꞌepíkare laꞌakana, e nemá pajlokaka:
—Kewaka joꞌó Tupana purákaꞌalo jaꞌapátajeri riká. Kaja keja riꞌimaká Tupana pechu nakú riphákaloje majó marí ejaꞌawá nakojé.
15 Jesús weꞌepiri mékeka napechu iꞌimaká rinaku. Nawata raꞌakana tejmuji aú neꞌemakana penaje. Raú raꞌapáñaa neká reyá, jáchoꞌoro ají ke ipuré jiꞌiwátaje, re riꞌimakáloje rikoja penaje.
Jesús jaꞌapaka juni jimó yukuna marí
16 E kaja najúwaꞌa, raú Jesús jaꞌapiyatéjena iꞌijnaño kaéja turenaje,
17 witúkaꞌaño wapuru chojé nakuwáꞌakaloje kaéja paꞌanajo pitá, ají ke pajimila Cafarnaúm ejo. Kaja wani najúwaꞌa rejéchami, eꞌiyonaja unká joꞌó Jesús iphala nanaku, raú nakuwaꞌa nekoja kalajerúwaka.
18 Nakuwáꞌaka ketana kajrú karená iꞌimaká nachá, raú kajrú juni yokoꞌokó.
19 Kaja cinco kaꞌajná, seis kilómetros ketana kaꞌajná neꞌemaká riturenaya, ejéchami namaka Jesús iphaka nalokoꞌopani. Juni jimó richiraꞌó. Namaka riká aú nakeroꞌó.
20 E rimá najló:
—Ikeroꞌoniño, Jesús nuká.
21 Raú nemá rijló:
—Majó piꞌijná watuꞌuweje.
Raú ráchoꞌo nawapúrune chojé, waꞌató ke nephaka richuwaja punumaje nawátakare ejo iꞌijnakana ejé.
Inaꞌuké kulaka Jesús yukuna marí
22 Muní ke, yuriño paꞌanajo pitá weꞌepika Jesús jaꞌapiyatéjena kuwáꞌaka pajlúwaꞌaku wapuru re iꞌimakare chu. Naweꞌepí kaja unká Jesús kuwáꞌala najwaꞌaté iꞌimaká.
23 Eꞌiyowá ke ajopana inaꞌukena iphaka wapuru chuwá rejé. Pajimila Tiberias eyájena neꞌemaká. Lalemi ke najñaka pan iꞌimaká awaꞌajé nephá. Re Jesús kemari Tupánajlo: “Palá pilaꞌaká weká marí pan aú”. Rejomi najñá riká. Rawaꞌajé nephá,
24 amaño unká Jesús iꞌimalá; unká kaja raꞌapiyatéjena iꞌimalá re. Raú nawitúkaꞌa piño wapuru chojé, kuwáꞌaño Cafarnaúm ejo rikulaje.
Aꞌajnejí ke inajlo Jesús, ripalamane iná iꞌimajíkale matajnako jeꞌechú chu. Riyukuna marí
25 E kaja nephá kaéja paꞌanajo pitá, amaño Jesús iꞌimaká re, raú nemá rijló:
—Wewíñaꞌatajeri, ¿mékechami chi piꞌijichaka majó?
26 Rimá najló:
—Nuweꞌepí ikulaka nuká, ajñákale aꞌajnewá imanoꞌoká ejé lalemi nujwaꞌaté iꞌimaká. Nuweꞌepí unká iꞌijnalá majó nuchaje iweꞌepíkaloje na wánika nuká.
27 Iweꞌepíniña itukumó aꞌajnejí ñaꞌakana ijluwa, mapeja kapichako ilé kaje inajlo. Iná ajñá iná aꞌajnewá iná iꞌimakáloje raú penaje. Aꞌajnejí ke kaja inajlo Tupana Pechu. Tupana kemari nunaku noꞌokáloje Ripechu inaꞌukejlo, neꞌemakáloje matajnako jeꞌechú chu raú. Iweꞌepí itukumó Ripechu jaꞌapiyá iꞌimakana.
28 Nemá rijló:
—¿Na chi walaꞌajla, walaꞌakáloje Tupana wátaka ke penaje?
29 Rimá najló:
—Tupana wakáraꞌari nuꞌumaká majó iꞌimaká, wátari ipechu iꞌimaká nochojé kaphí nuꞌumatákaloje iká kapichákajo liyá penaje.
30 Nemá piño rijló:
—Pilaꞌá piño wajló nakaje Tupánaja kalé laꞌakare, wamachi, raú wapechu iꞌimajé kaphí pichojé. ¿Na kaꞌajná pilaꞌajé wajló?
31 Waꞌajútaya michuna iꞌimaké desierto chu wakajé, najñake aꞌajnejí nemakare nakú “maná”, ke. Tupana purákaꞌalo lanaꞌakéjami kemari rinaku iꞌimaká: “Raꞌá najló aꞌajnejí jeꞌechú chiyá”. a
32 E rimá najló:
—Unká Moisés michú kalé aꞌarí júpimi ichiꞌiná michúnajlo aꞌajnejí jeꞌechú chiyaje iꞌimaká. Noraꞌapá aꞌarí riká wani aꞌajnejí najló jeꞌechú chiyá iꞌimaká.
33 Nuká kele aꞌajnejí wani, Tupana wakáraꞌakare majó, noꞌokáloje kajmuchaji inaꞌukénajlo neꞌemakáloje matajnako jeꞌechú chu raú.
34 Raú nemá rijló:
—Wawakáraꞌajeri, eko paꞌá wajló weꞌechú kaꞌalá keja kele kaje aꞌajnejí pimíchaje nakú.
35 Jesús kemari najló:
—Nuká aꞌajnejí ke, noꞌokale kajmuchaji inaꞌukejlo, ripalamane aú neꞌemakáloje matajnako jeꞌechú chu. Unká na iꞌimalá kapuini noꞌopiyá jemaꞌajéñojlo, napechu iꞌimaká piyá puꞌují raú.
36 Eyá iká, kaja numá inaku marí ke iꞌimaká: Kaja amá nulaꞌaká palá nojé nakaje, eꞌiyonaja unká jemaꞌalá noꞌopiyá.
37 Noraꞌapá aꞌarí nojló inaꞌuké nemaꞌakáloje noꞌopiyá penaje. Neká jemaꞌañó noꞌopiyá. Unká wani nóchoꞌotalaje neká nuleꞌejena inaꞌukena eꞌiyayá.
38 Unká nuꞌujnalá majó jeꞌechú chiyá iꞌimaká nulaꞌakáloje nuwátaka ke penaje. Nulaꞌakáloje Noraꞌapá wátaka ke penaje nuphá majó.
39 Riká wakáraꞌari nuꞌumaká majó. Unká riwátala inaꞌuké, raꞌakárena nojló nakiyana, kapichako riliyá. Unká wani riwátala pajluwa kapichako. Kaja penaje ejaꞌawá iphájika rená chojé wakajé, riwata numakápoꞌotaka piño neká piyukeja.
40 Noraꞌapá wátari piyukeja inaꞌukena weꞌepika nunakojé. Riwata kaja napechu iꞌimaká kaphí nochojé, raú neꞌemakáloje matajnako jeꞌechú chu. Kaja penaje ejaꞌawá iphájika rená chojé wakajé, numakápoꞌotaje piño neká piyuke.
41 Ilé ke rimaká rinakuwá najló aú judíona nakiyana keñoꞌoñó rimaná akhaꞌakana, rimakale rinakuwá: “Jeꞌechú chiyá nuwitúkaꞌa majó. Aꞌajnejí ke kaja nuká inaꞌukejlo”.
42 Raú nemá pajlokaka:
—¿Unká chi José iꞌirí kalé kele Jesús? Wamánaꞌapa raraꞌapá, raló waꞌaté. Eta, ¿naje chi rimá rinakuwá: “Jeꞌechú chiyá nuwitúkaꞌa majó”? ke.
43 E Jesús kemari najló:
—Akhaꞌaniña numaná ilé ke pajwaꞌatéchaka.
44 Unká na kalé jemaꞌarijla noꞌopiyá, unkachu Noraꞌapá laꞌalá ripechu palá, remaꞌakáloje noꞌopiyá penaje. Ilé ke péchurunaja kalé jemaꞌañojla noꞌopiyá. Kaja penaje ejaꞌawá iphájika rená chojé wakajé, numakápoꞌotaje piño neká piyuke.
45 Tupana purákaꞌalo lanaꞌakéjami, Ripurákaꞌalo jaꞌapátajeñomi chuna lanaꞌakare iꞌimaká, kemari: “Tupana jewíñaꞌatajeri piyuke inaꞌuké”, ke. Raꞌapiyá jemaꞌajéñoja kalé aꞌajeño nanakajó ripurákaꞌalo.
46 “Unká na kalé amari Tupana. Nukaja kalé amari riká, reyaje nuꞌumakale.
47 Jemaꞌá marí: Kaphí nochojé péchuruna iꞌimajeño matajnako jeꞌechú chu.
48 Aꞌajnejí palamane aú inaꞌuké marí ejaꞌawá chu. Aꞌajnejí ke kaja nuká inaꞌuké nakiyánajlo, nupalamane neꞌemajíkale matajnako jeꞌechú chu.
49 Aꞌajútaya michuna ajñákeño ‘maná’ desierto chu neꞌemaké wakajé, eꞌiyonaja unká neꞌemalá matajnako rajñakana aú.
50 Aꞌajnejí numakare nakú ijló, iphari jeꞌechú chiyá. Iná wátakachu inajluwa riká, unká iná tajnálajo raú jeꞌechú chu.
51 Aꞌajnejí ke nuká inaꞌukejlo, iphari jeꞌechú chiyá majó. Wátari nuká riꞌimatájeri penaje, iꞌimajeri nupalamane matajnako jeꞌechú chu. Nunapona noꞌojé inaꞌuké chaya, ripalamane aú noꞌopiyá jemaꞌajeño iꞌimakáloje ñakeja wani jeꞌechú chu”.
52 Ilé ke rimaká najló aú judíona nakiyana puraꞌañó rinaku pajwaꞌatéchaka. Neꞌiyajena kemaño ajopánajlo:
—¿Meke laꞌajé chi raꞌajla wajló rinapona nakiyana wajñákaloje riká penaje?
53 Eyá Jesús kemari piño najló:
—Jemaꞌá marí: Unká wátalaje nunapona nakiyana ajñakana, eyá unká kaja wátalaje nura nakiyana iꞌirakana, unká meke laꞌajé iꞌimalaje matajnako jeꞌechú chu, kajmuchaji aꞌajerí nuꞌumakale.
54 Nunapona ajñájeño, eyá nura iꞌirajeño, keleja kalé iꞌimajeño matajnako jeꞌechú chu. Ejaꞌawá kapichájiko wakajé numakápoꞌotaje neká, neꞌemakáloje matajnako jeꞌechú chu.
55 Aꞌajnejí wani nunapona; iꞌirakaje wani nura.
56 Nunapona, nura, kele palamane aú iꞌimajé pajluwa japi keja nujwaꞌaté.
57 Noraꞌapá wakáraꞌari nuká majó iꞌimaká. Matajnako iꞌimakare riká; ripalamane ñaké kaja nuká. Ñaké kaja piyuke nunapona, eyá nura, kele palamane iꞌimakaño iꞌimajika nupalamane matajnako jeꞌechú chu.
58 Aꞌajnejí numakare nakú ijló, iphari jeꞌechú chiyá majó iꞌimaká. Unká ilé aꞌajnejí, júpimi pheñawilana michuna ajñakare iꞌimaká, ke kalé riká. Najñaka riꞌimaká, eꞌiyonaja natajnó. Eyá ajñájeri marí aꞌajnejí, numakare nakú ijló nakiyana, iꞌimajeri matajnako jeꞌechú chu ripalamane.
59 Ilé ke Jesús jewíñaꞌataka neꞌemaká nawakákaꞌalo ñakarelana chu, pajimila Cafarnaúm e.
Matajnako iꞌimakaje yukuna marí
60 Ilé ke rewíñaꞌataka neká rinaku. Raú kajrú raꞌapiyá jemaꞌajeño nakiyana kemaká pajlokaka:
—¡Meke puwichani wani rinakojé weꞌepíkana, kele rimá nakú wajló! ¿Na kaꞌajná jemaꞌarijla raꞌapiyá?
61 Jesús weꞌepiri mékeka napuraꞌakó rinaku, raú rimá najló:
—¿Unká paala chi ijló kele numíchaje nakú ijló?
62 Inaꞌuké iꞌimakáloje nupalamane penaje iꞌimaká nuká. ¿Meke kaꞌajná ipechu laꞌakojla, amákela nóchoꞌoko jeꞌechú chojé, nuꞌumakáloje júpimi nuꞌumaká e penaje?
63 Tupana Pechu aꞌarí inajlo kajmuchaji, ripalamane iná iꞌimakáloje matajnako, eꞌiyonaja unká iwátala riká. Piyukeja nakaje Tupana pechu nakú iꞌimakare nakú nupuriꞌichó ijwaꞌaté. Jemaꞌajika ee raꞌapiyá, iꞌimajé matajnako jeꞌechú chu ripalamane.
64 Eꞌiyonaja re inakiyana maare unká joꞌó wani pechu iꞌimalá kaphí nochojé —ke rimaká najló.
Jesús weꞌepiri mékajenaka unká pechu iꞌimalaje kaphí richojé. Unká chiyó nakeñoꞌó rijwaꞌaté chiraꞌakano, riweꞌepí mékajenaka neꞌemaká. Riweꞌepí kaja mékajeka aꞌajeri riká ripinánajlo.
65 Rimá piño najló:
—Kaja numá ijló iꞌimaká: Unká meke laꞌajé na jemaꞌalajla noꞌopiyá, unkájika ee Noraꞌapá Tupana laꞌá napechu palá, nemaꞌakáloje noꞌopiyá penaje.
66 Rejéchami kajrú jaꞌapákaño rijwaꞌaté, nemaꞌakáloje ripurákaꞌalo penaje, nakiyana yurika rijwaꞌaté jaꞌapákana.
67 Raú Jesús kemari iyamá iphata jiꞌimaji nakojé kele (12) raꞌapiyatéjena iꞌimakáñojlo:
—¿Ñaké kaja chi jaꞌapáñaajika nuká?
68 Raú Pedro kemari rijló:
—Wawakáraꞌajeri, unká méñoꞌojo wayurila piká weꞌemakáloje apú jaꞌapiyatéjena penaje. Pipurákaꞌalo aú waweꞌepí mékeka iná laꞌaká, iná iꞌimakáloje matajnako jeꞌechú chu raú penaje.
69 Kaja kaphí wapechu pichojé. Waweꞌepí riká Tupana wakáraꞌakare majó piká, unká weꞌepílare puꞌuwaré laꞌakaná.
70 Jesús kemari najló:
—Nuká iꞌiwapari iká nujluwa ajopana inaꞌukena eꞌiyayá iꞌimaká. Iyamá iphata jiꞌimaji (12) nakojé kele iká, eꞌiyonaja kalé re pajluwaja inakiyana Jiñá Chiꞌinárikana waꞌateje.
71 Ilé ke kemakana aú rimá Judas Isacriote nakú. Kaja riweꞌepí riká aꞌajika riká ripinánajlo nenókaloje riká penaje.
