2 ―Dsa₂ fariseos* quianꞌ₅₄ të₅juáꞌ₅ në́₃, tiáinꞌ₅ ta₁ a₂jme₁lɨ́n₄ Moisés.

3 Jaun₂ lë₃ ca₂tɨ́nꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ nágꞌ₁ gau₂ jág₁ quióꞌ₅, jme₁tiꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ ꞌe₂ a₂te₂néiꞌ₂. La₁ tsá₃ can₂ ꞌniaꞌ₂ juɨ₅ juaꞌ₅₄ a₂jmóꞌ₂ juɨ₁liaꞌ₂ a₂jmo₂₃ guioin₅₄, ia₁ juɨ₁liaꞌ₂ jme₂tag₂₃, tsá₃ jme₂ti₃ guioin₅₄; të₂le₃ siáꞌ₂ bá₄ jmo₂₃ dsó₅.

4 Qui₂ꞌnei₂₃ lio₅₄ guei₂ ꞌŋio₅ lɨn₃ qui₂dsɨ₂₃ mɨ₂caꞌ₄ dsa₂, la₁ guioin₅₄ në́₃ ca₂liaꞌ₂ jŋiaꞌ₅₄ caun₂ chi₁gú₃ bá₄ tsá₃ ꞌnio₃ tí₂ juaꞌ₅₄ a₂jme₃ꞌo₅₄ cán₂.

5 Ca₂le₃jë́₃ ꞌe₂ a₂jmo₂₃, jmo₂₃ a₂jŋiaꞌ₅₄ conꞌ₂ ꞌnio₃ jág₂ dsa₂ bá₄. Ia₁ tɨn₂ dsɨ́₅ i₃quian₅₄ le₁ton₅ jma₃ca₂tsɨ́nꞌ₅ tsɨ₁ꞌmɨꞌ₂ ꞌɨ́₂ le₂con₂ chi₁quí₃ quianꞌ₅₄ mɨ₂cu₅ në́₃ qui₂le₁ton₅ ꞌéiꞌ₃ quióꞌ₅ Diú₄;^a a₂ta₁ dsɨ́₅ i₂nioi₅₄ le₁quiꞌ₂ tsɨ₁ꞌmɨꞌ₂ chenꞌ₅₄ jang₄ qui₂le₁ꞌág₄ a₂lë́₅ lí₁ caꞌ₅₄ a₃tag₄.

6 ꞌŊio₅ të₅ dsɨ́₅ qui₂dsɨ₂toinꞌ₅₄ jmáꞌ₃ liaꞌ₂ ja₁jláꞌ₁ bá₄ ja₁qui₂dsɨ₂guë́ꞌ₃, qui₂dsɨ₂tiainꞌ₂ ja₁dsen₅₄ guë́₄ juɨ₁liaꞌ₂ dsi₂néi₂ guáꞌ₅ sinagoga* në́₃.

7 Tonꞌ₂ ꞌŋio₅ të₅ dsɨ́₅ qui₃cuag₃ dsa₂ Diú₄ jë₄ ꞌmaꞌ₅₄, qui₃të́₂ dsa₂ “të₅”^b në́₃.

8 ꞌLa₁ ꞌniaꞌ₂ në́₃, tsá₃ ca₂tɨ́ngꞌ₂ juaꞌ₅₄ të́₂ dsa₂ “të₅”, ia₁ ca₂le₃jɨ́nꞌ₃ bá₄ ꞌniaꞌ₂ lë́₅ rɨ́ngꞌ₂; ia₁ jan₂ bá₄ Të₅ quiánꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ chan₂.

9 Tsá₃ tëꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂ “tia₅₄” ꞌi₁jan₂ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃, ia₁ jan₂ bá₄ Ŋéiꞌ₅ ꞌniaꞌ₂ i₂chan₂, i₂guá₅ gueiꞌ₅₄ i₂juɨ́g₃.

10 Tsá₃ cuë́ꞌ₁ ꞌniaꞌ₂ jmɨg₄ a₂të́₂ dsa₂ ꞌniaꞌ₂ guiongꞌ₅₄ a₂lɨ́ngꞌ₅ juɨg₅₄ dsa₂, ia₁ jan₂ I₂rë₂ꞌɨ́n₁ quián₅ Diú₄ bá₄ i₂lɨ́n₅ juɨgꞌ₂ ꞌniaꞌ₂.

11 Juɨ₁liaꞌ₂ i₂jme₃ti₃ ta₁ ne₄ rɨnꞌ₅₄, i₂ꞌéi₂ bá₄ i₂juɨnꞌ₂ guë́₄.

12 Ia₁ juɨ₁liaꞌ₂ i₂jme₂canꞌ₅₄ guion₅₄ jɨn₄ rɨnꞌ₅₄, të₂le₃ sióin₂, lé₂ meiꞌ₂; la₁ juɨ₁liaꞌ₂ i₂jmo₅ meꞌ₂ jɨn₄ rɨnꞌ₅₄, i₂ꞌéi₂ bá₄ lén₂ i₂juɨnꞌ₂ guë́₄ conꞌ₂ guë́₄ ca₂le₃jɨ́n₃.

13 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ të₅juáꞌ₅, ꞌniaꞌ₂ dsa₂ fariseos në́₃, i₂lë₁jmo₅-dsáu₅ o₁ne₁! Ia₁ jnágꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ o₄ꞌné₄ gueiꞌ₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄, tsá₃ cuëꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ jmɨg₄ tónꞌ₃ i₂siánꞌ₂. Ia₁ on₃ guëꞌ₂ tónꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ guiongꞌ₅₄, on₃ guëꞌ₂ cuëꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ juɨ₅ tónꞌ₃ juɨ₁liaꞌ₂ i₂ꞌnio₃ tónꞌ₃.^c

15 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ të₅juáꞌ₅, ꞌniaꞌ₂ dsa₂ fariseos në́₃, i₂lë₁jmo₅-dsáu₅ o₁ne₁! Ia₁ qui₂i₂nioꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ ca₂le₂con₂ mɨ₂güɨ́g₃ qui₁ꞌangꞌ₄ jmɨ₁ŋíꞌ₄, a₂qui₂jme₂tɨ́ngꞌ₁ dsa₂ liaꞌ₂ lë́₅ ꞌénꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ guiongꞌ₅₄. Jë₁ma₂ca₂jonꞌ₃ ꞌniaꞌ₂ dsa₂ a₂dsɨ₃léin₂ juɨ₅ quiángꞌ₂, qui₂jme₂tɨ́inꞌ₁ ꞌniaꞌ₂ a₂jŋiaꞌ₅₄ conꞌ₂ a₂jme₃ꞌlɨinꞌ₅₄ guë́₄ liaꞌ₂ conꞌ₂ guë́₄ guionꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂.

16 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂, dsa₂ ten₄ i₂quian₅ ne₄ juɨ₅! Ia₁ juáꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ jme₂tɨ́ngꞌ₁ dsa₂: “Në₁juaꞌ₂ ꞌein₂ ca₂cuë₃ jág₁ quióꞌ₅ ꞌë₂₃ guáꞌ₅, tsá₃ ꞌe₂ quen₅ jág₁ jaun₂; la₁ në₁juaꞌ₂ ca₂ꞌë₃ cu₄nióg₄ a₂te₁ꞌi₁ guáꞌ₅, a₂jaun₂ guë́₄ dsónꞌ₂ quen₅ jág₁ quióꞌ₅”, tion₅₄ ꞌnióꞌ₅ jme₃ti₃ jág₁ a₂në₂cuë₃.

17 ¡ꞌNiaꞌ₂ dsa₂ ten₄, dsa₂ co₄! ¿ꞌE₂ a₂quen₅ guë́₄ ꞌŋio₅ lɨn₃? ¿Cu₄nióg₄, o₃ guáꞌ₅ ja₁rë₂jŋió₃ cu₄nióg₄ jaun₂ ꞌe₂?

18 Juáꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ ján₃: “Në₁juaꞌ₂ ꞌein₂ cuë₅ jág₁ quióꞌ₅ a₂ꞌë₂₃ ne₄chei₂, ján₃ bá₄ tsá₃ ꞌe₂ quen₅ jág₁ jaun₂; la₁ në₁juaꞌ₂ ca₂ꞌɨin₃ jáꞌ₂ i₂rë₂jenꞌ₅₄ ne₄ ne₄chei₂, jaun₂ guë́₄ dsónꞌ₂ tion₅₄ ꞌnióꞌ₅ jme₃ti₃ jág₁ quióꞌ₅.”

19 ¡ꞌNiaꞌ₂ dsa₂ ten₄! ¿ꞌE₂ jaun₂ a₂lë́₅ a₂dsen₅₄ guë́₄? ¿Jáꞌ₂ i₂rë₂jenꞌ₅₄ ne₄ Diú₄, o₃ ne₄chei₂ a₂rë₂jŋió₃ jáꞌ₂ ꞌéi₂ ꞌe₂?

20 Jaun₂ lë₃, juɨ₁liaꞌ₂ jme₁cuë₅ dsa₂ jág₁ quióꞌ₅ a₂ꞌë₂₃ ne₄chei₂, on₃juaꞌ₅₄ jmáꞌ₃ ne₄chei₂ ꞌë₂₃; a₂ꞌë₂₃ ca₂le₃jë́₃ ꞌe₂ a₂te₁ꞌi₁ ne₄chei₂ bá₄ jaun₂.

21 Le₂në₅ bá₄ ján₃, juɨ₁liaꞌ₂ i₂ꞌë₅ guáꞌ₅, on₃juaꞌ₅₄ jmáꞌ₃ ca₂ne₅₄ guáꞌ₅ ꞌë₂₃, a₂ꞌɨin₂₃ le₂jiog₅ Diú₄ i₂guá₅ dsi₂néi₂ jaun₂ bá₄.

22 Ján₃ bá₄ le₂në₅ juɨ₁liaꞌ₂ i₂ꞌë₅ gueiꞌ₅₄ i₂juɨ́g₃, a₂ma₂në₂ꞌë₃ le₂jiog₅ ne₄ta₁ quióꞌ₅ Diú₄, tonꞌ₂ a₂ma₂në₂ꞌɨin₃ le₂jiog₅ ꞌŋiog₅ Diú₄ i₂guá₅ ne₄ta₁ jaun₂ bá₄ ján₃.

23 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ të₅juáꞌ₅, ꞌniaꞌ₂ dsa₂ fariseos në́₃, i₂lë₁jmo₅-dsáu₅ o₁ne₁! Ia₁ qui₂jángꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ caun₂ quiꞌ₅₄ a₂guia₃ quióꞌ₅ mɨ₁ꞌau₂ mɨ₂juɨg₂, juɨ₁liaꞌ₂ menta, anís, quianꞌ₅₄ qui₂má₃ në́₃. La₁ tsá₃ tónꞌ₂ guëꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ juɨ₅ ꞌÉiꞌ₃ Juáꞌ₅ a₂dsen₅₄ guë́₄ quióꞌ₅ Diú₄ ron₅, juɨ₁liaꞌ₂ ja₁juáꞌ₂ a₂ꞌnióꞌ₅ jmo₃ dsa₂ a₂dse₃, a₂dsia₃ dsa₂ ŋéi₂ dsɨ́₅ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃ rɨinꞌ₅₄, a₂jmo₃ dsa₂ tí₅ jág₁ quióꞌ₅ quianꞌ₅₄ rɨinꞌ₅₄. A₂në₅ bá₄ a₂dsen₅₄ guë́₄ a₂ca₂tɨ́nꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ jmóꞌ₂, la₁ on₃juaꞌ₅₄ a₂tsá₃ ma₃jme₁tiꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ ꞌÉiꞌ₃.

24 ¡ꞌNiaꞌ₂ dsa₂ ten₄ i₂quian₅ ne₄ juɨ₅! Qui₁ŋɨꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ quióꞌ₅ i₁lu₂ píꞌ₁, la₁ nɨ́ꞌ₅ bá₄ guëꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ guiongꞌ₅₄ juɨ₁liaꞌ₂ jáꞌ₂ camello*.

25 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ të₅juáꞌ₅, ꞌniaꞌ₂ dsa₂ fariseos në́₃, i₂lë₁jmo₅-dsáu₅ o₁ne₁! Ia₁ lɨ́nꞌ₅ ꞌniaꞌ₂ juɨ₁liaꞌ₂ lë́₅ nɨ₁vaso, nɨ₁uɨng₅ në́₃, qui₁rɨnꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ jmáꞌ₃ liaꞌ₂ le₃coꞌ₅₄. La₁ të₂le₃ juɨ₅ të₂ꞌauꞌ₂ ꞌniaꞌ₂, qui₂rë₂canꞌ₂ ca₂le₃jë́₃ ne₅₄ a₂ꞌlɨgꞌ₅₄ a₂qui₂dsɨ₂jŋia₅ ꞌauꞌ₂ ꞌniaꞌ₂, ꞌniogꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ juaꞌ₅₄ jmáꞌ₃ liaꞌ₂ guiongꞌ₅₄ bá₄ qui₂le₃cha₂ quiángꞌ₂; qui₂ja₂nóꞌ₅ ꞌniaꞌ₂ ꞌangꞌ₂ quióꞌ₅ dsa₂.

26 ¡ꞌNiaꞌ₂ dsa₂ fariseos ten₄! Rang₂ ꞌniaꞌ₂ deꞌ₂ jŋiá₅ le₃ꞌŋióꞌ₂ nɨ₁vaso quianꞌ₅₄ nɨ₁uɨng₅, jaun₂ guë́₄ lé₂ le₁jë́₃ le₂tan₅₄ le₃coꞌ₅₄ në́₃.

27 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ të₅juáꞌ₅, ꞌniaꞌ₂ dsa₂ fariseos në́₃, i₂lë₁jmo₅-dsáu₅ o₁ne₁! Ia₁ lɨ́nꞌ₅ ꞌniaꞌ₂ juɨ₁liaꞌ₂ lë́₅ tau₂ ꞌŋio₅ a₂jŋiaꞌ₅₄ conꞌ₂ jniá₂ tiog₂, jniá₂ jláꞌ₁ jmáꞌ₃ liaꞌ₂ le₃coꞌ₅₄ bá₄, la₁ le₃ꞌŋióꞌ₂ qui₂rë₂canꞌ₂ nɨ₁mu₅, chíꞌ₅ ma₂ꞌlɨgꞌ₅₄.

28 Le₂në₅ bá₄ lɨ́nꞌ₅ ꞌniaꞌ₂; ꞌe₂ guë́₄ dsenꞌ₃ ꞌniaꞌ₂ jniágꞌ₂ jmáꞌ₃ liaꞌ₂ le₃coꞌ₅₄ të₃jë₄ jág₅ dsa₂, la₁ të₂ꞌauꞌ₂ guëꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ qui₂rë₂canꞌ₂ ca₂le₃jë́₃ ne₅₄ a₂ꞌlɨgꞌ₅₄, a₂jmoꞌ₂ dsáuꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ o₁ne₁ ꞌe₂ a₂jmoꞌ₂.

29 ꞌ¡ꞌE₂ guë́₄ juɨ́gꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ të₅juáꞌ₅, ꞌniaꞌ₂ dsa₂ fariseos në́₃, i₂lë₁jmo₅-dsáu₅ o₁ne₁! Ia₁ qui₂jmógꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ tau₂ ꞌŋio₅ quióꞌ₅ dsa₂ i₂ca₂ꞌë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄ ma₂lɨ́gꞌ₂, qui₂jmógꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ jláꞌ₁ qui₂rë₂lag₄ juɨ₁liaꞌ₂ ja₁le₁ꞌon₅ dsa₂ dsen₃ i₂ma₂dsan₃.

30 Jaun₂ jagꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂: “Juaꞌ₅₄ meiꞌ₂ bá₄ ca₂rë₃chóng₃ jniog₄ jmɨg₄ jaun₂ liaꞌ₂ conꞌ₂ jme₁chan₂ dsa₂ canꞌ₅₄ quián₂ ma₂lɨ́gꞌ₂, tsá₃ jme₁jme₁quiainꞌ₅₄ jniog₄ liaꞌ₂ conꞌ₂ jme₁ca₂jmo₃ a₂ca₂i₃ꞌo₅₄ jmɨ₂ ꞌan₅₄ dsa₂ i₂chen₄ ꞌéi₂ quián₅ Diú₄.”

31 Jaun₂ le₂në₅, quianꞌ₅₄ jág₁ quiánꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ guiongꞌ₅₄, jángꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ jág₁ dsau₅ a₂lɨ́ngꞌ₅ tsɨ₁jon₂ dsa₂ i₂ca₂jme₃dsian₅ dsa₂ i₂ma₂chen₃ Diú₄.

32 Jaun₂ në́₃, jme₁ꞌŋia₅ ꞌniaꞌ₂ dso₄ a₂ca₂jme₃lióg₃ dsa₂ canꞌ₅₄ quiánꞌ₂ ꞌniaꞌ₂.

33 ꞌ¡Jáꞌ₂ ꞌlɨnꞌ₅₄! ¡Tsɨ₁jon₂ dsɨ₂mɨꞌ₂! ¿ꞌA₂ bá₄ liaꞌ₂ le₃lonꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂ ꞌéiꞌ₃ uɨg₅ a₂já₅ ja₁conꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ a₂dsi₁nogꞌ₃ guio₃-juɨ́g₃?

34 ꞌUɨg₅₄ jaun₂, tsɨn₅₄ jniá₂ ja₁conꞌ₂ ꞌniaꞌ₂ dsa₂ i₂ꞌë́₂ jág₁ o₄quió₃, dsa₂ i₂ŋɨ́ꞌ₂ niog₅ dsi₄, i₂lɨ́n₅ të₅ në́₃. I₂lɨn₅₄ ꞌéi₂ jme₁dsiainꞌ₂ bá₄ ꞌniaꞌ₂, i₂lɨn₅₄ guëꞌ₂ qui₁tóinꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ cróg₄. I₂siánꞌ₂ guëꞌ₂ në́₃ qui₁cuëꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂ dsi₂néi₂ guáꞌ₅ sinagogas* quiángꞌ₂, qui₂co₁ꞌéinꞌ₄ ꞌniaꞌ₂ në́₃ le₂ꞌí₁ juɨg₂.

35 Jaun₂ lë₃, ꞌniaꞌ₂ bá₄ le₁cángꞌ₄ jmɨ₄ ca₂le₃jɨ́n₃ dsa₂ dsen₃ i₂qui₂ma₂dsan₃ mɨ₂güɨ́g₃, ca₂të₂ jmɨ₄ Abel i₂jme₁lɨ́n₄ dsa₂ dsen₃, ca₂të₂ jmɨ₄ Zacarías ja₁ŋiꞌ₅₄ Berequías, i₂ca₂jŋɨ́ꞌ₃ ꞌniaꞌ₂ i₁dsi₅ guáꞌ₅ jë₄ ja₁lë́₄ ja₁jŋió₅ quianꞌ₅₄ ja₁chíꞌ₄ ne₄chei₂.

36 A₂dsɨ₂jóꞌ₃ juɨ́g₂ jniá₂ ꞌniaꞌ₂, dsa₂ chan₂ jmɨg₄ në₃ bá₄ rë₂cánꞌ₄ ca₂le₃jë́₃ dso₄ jaun₂.

37 ꞌ¡ꞌNiaꞌ₂ dsa₂ juɨg₂ Jerusalén! ¡ꞌNiaꞌ₂ dsa₂ juɨg₂ Jerusalén, ꞌniaꞌ₂ i₂jme₂dsiángꞌ₁ dsa₂ i₂ꞌë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄, ꞌniaꞌ₂ i₂qui₂jnagꞌ₅₄ cang₄ dsa₂ i₂chen₅ Diú₄ jɨnꞌ₄ ꞌniaꞌ₂! ¡ꞌLióng₂ ráun₂ jme₁ꞌɨ́n₅ dsɨ₃ jme₁chi₁liangꞌ₂ guein₂ dsa₂ juɨg₂ quiángꞌ₂, juɨ₁liaꞌ₂ jmo₅ i₁tsɨ́nꞌ₃ a₂chi₂lainꞌ₂ guein₂ quiáin₅ toꞌ₂ néꞌ₃ tsɨ₁rë₂cu₅, la₁ guionꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂ tsá₃ ca₂gueꞌ₅₄!

38 Jag₄ jaun₂, dsi₂néi₂ quiángꞌ₂ në́₃ të₃ꞌŋiá₄, të₃tsɨꞌ₅₄ tei₄, tsá₃ ꞌein₂ chan₂ lé₂.

39 Ia₁ juáꞌ₅ jniá₂, tsá₃ ma₃la₂ jagꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂ jniá₂, ca₂liaꞌ₂ ca₂të́₂ jmɨg₄ jë₁ma₂të́₂ rë₁juaꞌ₅₄ ꞌniaꞌ₂: “Juɨ₁le₂jŋió₃ bá₄ i₂në₅ i₂jónꞌ₅ o₄quióꞌ₄ Te₁guiꞌ₅₄.”^d