EL SANTO EVANGELIO SEGÚN
SAN JUAN
La Palabra de Dios hecha hombre
1
Nemoopʉna ca-ani tʉgayupi Dio Macʉ,
Dio Ye Quetire Ca-buioʉ Majuu ca-wamecʉcʉ.
Ati yepare Dio cʉ̃ cá-átiparo jʉgoye ca-ani tʉgayupi.
Dio mena ca-añupi Dio Ye Quetire Ca-buioʉ Majuu ca-wamecʉcʉ.
Cʉ̃ quena Diona ca-añupi.
2 Nemoopʉna Dio mena ca-anicõañupi.
La Palabra (Juan 1.1-18)
3 Dio cʉ̃ Macʉ mena nipetirijere cá-ájupi.
Ati yepapʉre nipetirije cʉ̃ mena cʉ̃ cá-átaje jeto ãa.
Dio Ye Quetire Ca-buioʉ Majuu ca-wamecʉcʉ cʉ̃ ca-mamata ati yepa macaje maniboro.
4 Catíriquere ca-joʉ ãmi Dio Macʉ.
To bairo aniri ati yepa macanare na ca-jĩa bujubojaʉre bairo ãmi Dio Macʉ,
cariape macajere camajare na iñoʉ.
Cariape macaje na majiato ĩi to bairo ca-baiwĩ Dio Macʉ,
Dio Ye Quetire Ca-buioʉ Majuu ca-wamecʉcʉ maca.
5 Atie jĩa bujuriquere bairije ãa Dio ye quetire buiorique,
ca-naitĩaropʉre bairo ca-ãnare,
Diore ca-majiquẽnare.
Cʉ̃ Pacʉ yere iñoogʉ ca-ejayupi Dio Macʉ.
To bairi ca-naitĩarije jĩa bujuriquere to ca-yaa majiquẽtore bairona neto majiquẽe caroorije átaje Dio ye quetire buiorique macare.
6 Dio ca-jooyupi Juan ca-wamecʉcʉre cʉ̃ ye quetire ca-buio jʉgoyeyepaʉre.
7 Dio Macʉ,
ati yepa macanare ca-jĩa bujubojaʉre bairo ca-ãcʉ̃ majuu cʉ̃ cá-atípere ca-buio jʉgoyeyeyupi Juan.
Camaja Dio Macʉre na nʉcʉbʉgoato ĩi to bairo ca-buio jʉgoyeyeyupi.
8 Juan ati yepa macanare ca-jĩa bujubojaʉre bairona ca-ãcʉ̃ majuu mee ca-añupi.
Ca-jĩa bujubojaʉre bairo ca-ãcʉ̃ majuu macare,
Dio Macʉ majuu cʉ̃ cá-atípe macare ca-buio jʉgoyeyei ca-añupi Juan.
9 Ati yepa macana nipetirãre Dio ye quetire caroaro buioʉ acʉ́ ca-ejayupi Dio Macʉ,
ca-jĩa bujubojaʉre bairo ca-ãcʉ̃ majuu.
10 Dio Macʉ ati yepapʉ ca-ejayupi,
Dio cʉ̃ ca-aniere iñoʉ acʉ́.
Dio mena ati yepare cá-átacʉ cʉ̃ ca-anibato quena ati yepa macana maca cʉ̃re,
“Cʉ̃na ãmi,”
cʉ̃ ca-ĩi tʉjʉ majiquẽma ati yepapʉ cʉ̃ ca-ejaro.
11 Cʉ̃ cá-áta yepa macana tʉpʉ cʉ̃ ca-ejabato quena cʉ̃ yarã cʉ̃ ca-booquẽma.
12 Jicãarã maca cʉ̃re ca-nʉcʉbʉgowã.
To bairo cʉ̃re na ca-nʉcʉbʉgoro Dio punaa cʉ̃ yarã majuu na ca-ani rotiwĩ,
“Jã mena caroaro ãña,”
cʉ̃re ca-ĩirã macare.
13 Camaja punaa cʉtajere bairo aniquẽema Dio punaa maca.
Camaja na cá-átaje mena na ca-boorije mena punaa cʉtima.
Dio punaa maca cʉ̃ jʉgori jeto cʉ̃ punaa ca-ãna ãma.
14 To bairi Dio Macʉ,
Dio Ye Quetire Ca-buioʉ Majuu maca ati yepapʉ ca-buiayupi.
Camajocʉ macʉre bairona buiari,
jã mena ca-ãmi.
Camajare ca-mai netocõawĩ.
Nipetirije cʉ̃ ca-buiorijere cariape jeto ca-ĩiwĩ.
Cʉ̃ cá-átaje quena cariape jeto cá-ámí.
Dio Macʉ majuu jicãʉna ãmi.
To bairi cʉ̃ Pacʉre bairona ãmi.
To bairo caroaro majuu cʉ̃ ca-aniere,
cʉ̃ ca-tutuarije mena cʉ̃ cá-átaje quenare jã ca-tʉjʉwʉ.
15 Juan maca Dio Macʉ ye quetire buioʉ oco bairo ca-ĩiwĩ:
—Anina ãmi mʉjaare yʉ ca-ĩi buioricʉ.
Oco bairo yʉ ca-ĩi buiowʉ:
“Caberopʉ jicãʉ atígʉmi.
Nemoopʉna ca-anicõañupi.
To bairi yʉ netoro ca-ani majuʉ ãmi.
Cʉ̃ rʉgaro ca-ãcʉ̃ majuu yʉ ãa,”
ca-ĩiwĩ Juan.
16 Mani nipetirãre ca-mai tʉjʉ netoñupi Jesucristo.
To bairi ca-ñuu netorijere manire ca-jooyupi.
17 Moisé tirʉmʉpʉ macacʉ Dio cʉ̃ ca-rotirijere ca-jooyupi.
Jesucristo maca mani mai tʉjʉri ca-ejayupi,
cariape macaje buiori.
18 Jicãʉ maca Diore ca-tʉjʉricʉ maami.
Cʉ̃ Macʉ jicãʉna cʉ̃ mena ca-aninucuʉ maca cʉ̃ Pacʉre mani ca-majiro cá-ájupi.
Juan el Bautista habla en favor de Jesucristo
19 Jerusalén macana judío maja sacerdote maja ʉparãre,
aperã levita poa macanare Juan tʉpʉ cʉ̃ jeniña rotirã na ca-jooyupa.
To bairi na ca-jooricarã Juan tʉpʉ ejarã:
—¿Ñamʉ majuu mʉ ãtí mʉa?
cʉ̃ ca-ĩi jeniñawã.
Juan el Bautista identifica al Mesías (Juan 1.19-34)
20 Cariapena na ca-ĩi yʉʉwĩ Juan:
—Yʉa Dio cʉ̃ ca-jooricʉ anibacʉ quena cʉ̃ ca-bejericʉ majuu mee yʉ ãa.
Cristo mee yʉ ãa.
21 To bairo na cʉ̃ ca-ĩiro cʉ̃ ca-ĩi jeniñanemowã:
—¿To roque ñamʉ majuu mʉ ãtí?
¿Tirʉmʉpʉ macacʉ Dio ye queti buiori majocʉ Elías ca-wamecʉcʉ ca-tunu catíricʉ mee mʉ ãtí?
cʉ̃ ca-ĩi jeniñawã.
—Yʉ aniquẽe,
na ca-ĩi yʉʉwĩ Juan.
To bairo cʉ̃ ca-ĩiro cʉ̃ ca-ĩi jeniñanemowã tunu:
—¿Dio yere buiori majocʉ jicãʉ atígʉmi na ca-ĩricʉ mee mʉ ãtí?
cʉ̃ ca-ĩi jeniñawã.
—Yʉ aniquẽe,
na ca-ĩiwĩ Juan.
22 To bairo cʉ̃ ca-ĩiro apirã:
—To roque ¿Ñamʉ ucʉ̃ majuu mʉ ãtí?
Jãare ca-jeniña jooricarãre mʉ ca-yʉʉrijere jã ca-buio majiparore bairo jãare buioya.
¿Mʉ majuu ñamʉ yʉ ãa mʉ tʉgooñatí?
cʉ̃ ca-ĩi jeniñawã.
23 To bairo na ca-ĩiro oco bairo na ca-ĩi yʉʉwĩ Juan:
—Tirʉmʉpʉ macacʉ Dio ye quetire buio jʉgoyeyeri majocʉ Isaía ca-wamecʉcʉ oco bairo ca-ĩiñupi:
“Jicãʉ ca-yucʉ manopʉ,
camaja na ca-aniquẽtopʉ ca-awajanucu teñaʉ anigʉmi,”
cʉ̃ ca-ĩricʉ yʉ ãa.
Oco bairo ca-ĩiñupi Isaía:
“ ‘Mani Ʉpaʉ cʉ̃ cá-atíparo jʉgoye caroaro quenoo yuuya.
Cariape ca-ani wãa caroa wãa mʉja cá-átore bairo quenoo yuuya mʉja yerire,’
ca-ĩi anigʉmi,”
ca-ĩiñupi Isaía.
Cʉ̃ ca-ĩricarore bairona ca-baii yʉ ãa.
24 Juan're ca-jeniñaricarã fariseo maja mena cabuerã na ca-jooricarã ca-ãma.
25 Oco bairo cʉ̃ ca-ĩi jeniñanemowã tunu:
—Baiyupa,
“Dio cʉ̃ ca-bejericʉ Cristo mee yʉ ãa,”
mʉ ĩi.
“Elías ãnacʉ ca-tunu catíricʉ mee yʉ ãa,”
mʉ ĩi.
“ ‘Jicãʉ Dio ye quetire buiori majocʉ majuu atígʉmi,’
na ca-ĩricʉ mee yʉ ãa,”
mʉ ĩi.
¿Nope ĩi camajare na mʉ bautisatí,
“Na mee yʉ ãa,”
ĩibacʉ quena?
cʉ̃ ca-ĩi jeniñawã.
26 To bairo cʉ̃re na ca-ĩi jeniñaro:
—Yʉ bautisanucu oco mena.
Apeĩ maca ãmi jicãʉ mʉja watoapʉre mʉja ca-majiquẽcʉ.
27 Cʉ̃ maca yʉ bero buio teñagʉmi.
Yʉ bero anibacʉ quena yʉ netoro majuu ca-ãcʉ̃ ãmi.
Cʉ̃ paabojari majocʉre bairo ca-ãcʉ̃ maca yʉ ãa.
Ca-ñuu netoʉ ãmi,
na ca-ĩiwĩ Juan.
28 Tie to bairije ca-baiwʉ Betábara ca-wamecʉtopʉ,
Jordán ca-wamecʉti ya ape nʉgoa tʉ maca.
Topʉ camajare ca-bautisawĩ Juan.
Jesús, el Cordero de Dios
29 Cabero ape rʉmʉ maca cʉ̃ tʉpʉ Jesú cʉ̃ ca-ejaro ca-tʉjʉwĩ Juan.
Cʉ̃re tʉjʉʉ oco bairo ca-ĩiwĩ topʉ ca-ãnare:
—¡Tʉjʉya!
Cʉ̃na ãmi Dio cʉ̃ ca-jooricʉ.
Oveja waibʉcʉ cawimaʉre na ca-jĩa joe buje mʉgoʉre bairo ca-ãcʉ̃ ãmi.
Ca-jʉgoye macana judío maja na caroorijere reerã jã áa ĩirã oveja cawimaʉre jĩa,
ca-joe buje mʉgo joonucuñupa Diore.
Tie na cá-átinucuriquere bairona ãmi ani.
Cʉ̃a ati yepa macana nipetirã rooro na cá-átinucurijere majiriobojagʉmi.
30 Ca-jʉgoye mʉjaare buioʉ oco bairo mʉjaare yʉ ca-ĩi buiowʉ:
“Caberopʉ jicãʉ atígʉmi.
Nemoopʉna ca-anicõañupi.
To bairi yʉ netoro ca-ãcʉ̃ ãmi,”
yʉ ca-ĩiwʉ,
ca-ĩiwĩ Juan.
31 —Cʉ̃ tʉjʉʉ,
“Cʉ̃na ãmi,”
cʉ̃ yʉ ca-ĩi majiquẽpʉ.
Majiquetibacʉ quena Israel macana cʉ̃re na majiato ĩi oco mena na yʉ ca-bautisaʉ apʉ́.
32 ’Cãnʉ Espíritu Santo buare bairo ca-bauʉ rui atí,
ani Jesú buipʉ eja peawĩ.
33 Nemoo to bairo ca-baiire yʉ majiquẽpʉ.
To jʉgoyepʉ Dio oco mena yʉre ca-bautisa rotii oco bairo yʉ ca-ĩiwĩ:
“Espíritu Santo rui atí,
jicãʉ cʉ̃ buire cʉ̃ ca-eja pearo mʉ tʉjʉgʉ.
To bairo ca-bairo tʉjʉʉ,
‘Camajare Espíritu Santore ca-joʉ ãmi,’
mʉ ĩi majigʉ,”
yʉ ca-ĩiwĩ Dio.
34 Atie ca-jʉgoye Dio yʉre cʉ̃ ca-ĩricarore bairona ca-bairije tʉjʉʉ cʉ̃re yʉ tʉjʉ majiwʉ.
To bairi mʉjaare yʉ buio.
Cʉ̃na ãmi Dio Macʉ,
ca-ĩi buiowĩ Juan camajare.
Los primeros discípulos de Jesús
35 Cabero ape rʉmʉ cʉ̃ ca-bautisanucuropʉna ca-ãmi Juan tunu.
Jã pʉgarã yʉ,
André quena Juan buerã jã ca-ãmʉ.
Los seguidores siguen a Jesús (Juan 1.35-51)
36 Cʉ̃ mena jã ca-ano Jesú jãare cʉ̃ ca-neto aáto tʉjʉri oco bairo ca-ĩiwĩ Juan:
—¡Tʉjʉya!
Jĩina ãmi Dio cʉ̃ ca-jooricʉ.
Ati yepa macana rooro na cá-átiere ca-reei atácʉ ãmi jĩa,
ca-ĩiwĩ Juan.
37 To bairo cʉ̃ ca-ĩrijere apirã Jesú macare cʉ̃ jã ca-ʉjacoapʉ Juan're ca-ʉjabatana yua.
38 To bairo jã ca-bairo Jesú jã ca-amojore tʉjʉwĩ cʉ̃ bero jã ca-ʉja aánare.
—¿Ñeere boorã yʉre mʉja ʉja atí?
jã ca-ĩi jeniñawĩ.
To bairo jãare cʉ̃ ca-ĩi jeniñaro:
—¿Noopʉ mʉ ca-ani paʉ to ãtí?
cʉ̃re jã ca-ĩi jeniña yʉʉwʉ.
39 —Adʉja.
Mʉjaare yʉ iñoopa,
jã ca-ĩiwĩ Jesú yua.
To bairo cʉ̃ ca-ĩiro cʉ̃ mena jã cá-aápʉ.
Canaiori paʉ ca-ano topʉ cʉ̃ mena jã ca-ani naiocoapʉ.
40 Yʉ mena Jesúre ca-ʉjaʉ Simón Pedro bai André ca-wamecʉcʉ ca-ãmi.
41 To bairi cʉ̃ jʉgocʉ Simón're nemoona ca-macaʉ aácoami André.
Cʉ̃ bʉgaʉ oco bairo cʉ̃ ca-ĩiwĩ:
—Mesíare jã bʉgawʉ.
Mesía Cristo Dio cʉ̃ ca-bejericʉ ati yepapʉre cʉ̃ ca-jooricʉ ĩigaro ĩi.
42 André Simón're cʉ̃ ca-pii ejawĩ Jesú tʉpʉ.
To bairi Jesú maca cʉ̃re tʉjʉri oco bairo cʉ̃ ca-ĩiwĩ:
—Simón mʉ ãa,
Jonás macʉ.
Cabero Cefa mʉ wamecʉtigʉ.
Cefa Pedro o,
ʉ̃taa ĩigaro ĩi.
Jesús llama a Felipe y a Natanael
43 Cabero macá rʉmʉ maca Jesú Galileapʉ aágʉ ca-ãmi.
Topʉ cʉ̃ cá-aáparo jʉgoye Felipe ca-wamecʉcʉre bʉga ejari oco bairo cʉ̃ ca-ĩiwĩ:
—Jitá yʉ mena.
44 Felipe Betsaida ca-wamecʉti maca macacʉ ca-ãmi.
Pedro quena cʉ̃ bai André mena ti maca macanana ca-ãma.
45 Felipere,
“Jitá,”
Jesú cʉ̃ ca-ĩiro apiri Natanael're cʉ̃ ca-pii aámi.
Natanael tʉpʉ ejaʉ oco bairo cʉ̃ ca-ĩiwĩ:
—Dio cʉ̃ ca-joʉre jã bʉgawʉ,
Moisé cʉ̃ ca-ucarica pũuropʉ cʉ̃ ca-ucaricʉrena.
Dio ye quetire buiori maja quena cʉ̃rena ca-ĩi ucayupa.
Jesúna ãmi na ca-ucaricʉ,
José macʉna Nasaré macacʉ,
ca-ĩiwĩ Felipe.
Nemoona,
“José macʉ ãcʉmi,”
ca-ĩi tʉgooñabami Felipe.
46 Natanael maca cʉ̃ ca-ĩiwĩ:
¿Mʉ ca-tʉgooñaro Nasarépʉre caroarã na anicʉtí?
cʉ̃ ca-ĩiwĩ.
To bairo cʉ̃ ca-ĩiro:
—Jitá,
mani tʉjʉto,
cʉ̃ ca-ĩi yʉʉwĩ Felipe.
47 Cabero Natanael cʉ̃ cá-ató tʉjʉri oco bairo ca-ĩiwĩ Jesú:
—Ani Israel macacʉ,
ca-ĩitorique mácʉ majuu ãmi.
48 To bairo Jesú cʉ̃ ca-ĩiro apii oco bairo cʉ̃ ca-ĩi jeniñawĩ Natanael:
—¿Dope bairi yʉ mʉ majití?
To bairo cʉ̃ ca-ĩi jeniñaro Jesú oco bairo cʉ̃ ca-ĩi yʉʉwĩ:
—Felipe mʉre cʉ̃ ca-piiparo jʉgoye mʉ yʉ tʉjʉ tʉgawʉ,
higueraʉ ca-wamecʉtii ẽoro mʉ ca-ano.
49 To bairo cʉ̃ ca-ĩiro Natanael maca cʉ̃ ca-ĩiwĩ:
—Dio Macʉna mʉ ãcʉ̃ mʉa.
Israel macana Ʉpaʉ majuu mʉ ãcʉ̃.
50 To bairo cʉ̃ ca-ĩiro oco bairo cʉ̃ ca-ĩiwĩ Jesú:
—“Higuera yucʉ ẽoropʉ mʉ ãmʉ,”
mʉ yʉ ca-ĩrijere apii,
“Dio Macʉna mʉ ãcʉ̃,”
¿yʉre mʉ ĩi nʉcʉbʉgotí?
Caberopʉ atie netoro caroa áti iñoorica wamerire mʉ tʉjʉgʉ.
51 Cariape mʉ yʉ ĩi.
Caberopʉ ʉmʉrecóo ca-pãaro mʉja tʉjʉgarã.
To bairo ca-pãaro yʉ tʉpʉ ángel maja rui atínucu,
na ca-wamʉ aánucurijere mʉja tʉjʉgarã.
Camaja tʉpʉ Dio cʉ̃ ca-jooricʉ yʉ ca-ano maca to bairo yʉre mʉja tʉjʉgarã.