Ñayóꞌo káꞌa̱n, Ndios sa̱ndiꞌi ra xa̱ꞌa̱ ñoo Sodoma xíꞌin ñoo Gomorra
19
Ta xikuaa ki̱vi̱ yóꞌo o̱vi̱ nata̱a na kúu naángel no̱o̱ Ndios ki̱xaa̱ na ñoo Sodoma.
Ta ta̱Lot yóo ra no̱o̱ táyi̱ yéꞌé na̱ma̱ ña xíno nduu ñoo yóꞌo.
Ta xi̱ni ra o̱vi̱ nata̱a yóꞌo,
ta na̱kundichi ra ña nakiꞌin ñaꞌá ra,
ta ki̱sa to̱ꞌó ra na xíꞌin ña chi̱ndee ra no̱o̱ ra no̱o̱ o̱vi̱ nata̱a yóꞌo,
2 ta káchí ra saá xíꞌin na:
―Tata,
yi̱ꞌi̱ kúu ta̱ kísa chiño no̱o̱ ndó.
Xáku ndáꞌví i̱ no̱o̱ ndó ná kindo̱o ndó veꞌe i̱ ñoó vitin.
Saá kuchiño nakata ndó xa̱ꞌa̱ ndó,
ta nakindée ndó,
ta tá kóni ndó,
ta xita̱a̱n ní nakiꞌin tuku ndó yichi̱ ko̱ꞌo̱n ndó ―káchí ra.
Ta nda̱kuii̱n nayóꞌo:
―Táxaꞌvi ún,
tata.
Va̱ꞌa ka̱ ná ku̱su̱n ndi̱ ke̱ꞌe yóꞌo va ―káchí na.
3 Ta saá ni,
ta̱Lot ni̱‑xiin ra taxi ra ku̱su̱n na ke̱ꞌe,
ta ñii toon ni̱ka̱ꞌa̱n ra ko̱ꞌo̱n na xíꞌin ra veꞌe ra.
Ta saá kua̱ꞌa̱n na xíꞌin ra ta ni̱xaa̱ na,
ta ni̱ki̱ꞌvi na xíꞌin ra veꞌe ra,
ta ta̱Lot ki̱sa ndivi ra ña xíxi na,
ki̱sa va̱ꞌa ra si̱ta̱ va̱ꞌa ña o̱n ko̱ó levadura kómí,
ta xi̱xi na.
4 Ta o̱n ta̱ꞌán ka̱ ko̱ꞌo̱n na ku̱su̱n na,
ta ki̱xaa̱ ndiꞌi nata̱a na táku̱ ñoo yóꞌo,
nda̱ ta̱ válí ta̱nda̱ ta̱ náꞌno ka̱,
ta xi̱no nduu nayóꞌo veꞌe ta̱Lot,
5 ta ki̱xáꞌá na kána na ta̱Lot,
káchí na saá:
―¿Mí kua̱ꞌa̱n o̱vi̱ nata̱a na ki̱xaa̱ veꞌe ún ndiveꞌe?
¡Tava ún na ta ná taxi ún na ndaꞌa̱ ndi̱,
chi kóni ndi̱ ku̱su̱n ndi̱ xíꞌin na!
―káchí nata̱a ñoo yóꞌo xíꞌin ta̱Lot.
6 Ta saá ke̱ta ta̱Lot veꞌe ra,
ta na̱kasi kútu̱ ra yéꞌé ra,
ta ñíndichi ra ke̱ꞌe,
7 ta ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin na,
káchí ra saá:
―Ndóꞌó nañani mi̱i i̱,
xáku ndáꞌví i̱ no̱o̱ ndó,
o̱n keꞌé ndó ña o̱n váꞌa xíꞌin nata̱a ki̱xaa̱ veꞌe i̱.
8 Yóo o̱vi̱ náñaꞌa̱ sa̱ꞌya i̱,
ná o̱n ta̱ꞌán koni̱ ta̱a kúu ná;
va̱ꞌa tava i̱ ná ña keꞌé ndó ña káchí ini ndó xíꞌin ná,
ta o̱n keꞌé ndó ña o̱n váꞌa xíꞌin nata̱a ki̱xaa̱ veꞌe i̱,
saá chi veꞌe i̱ ki̱xaa̱ na ta ndákuii̱n i̱ xa̱ꞌa̱ na ―káchí ra.
9 Ta nda̱kuii̱n nata̱a ñoo yóꞌo:
―¡Kutaꞌa ún!
O̱n vása xíni̱ ñóꞌó ndi̱ yóꞌó ña kaꞌnda chiño ún no̱o̱ ndi̱,
chi ni o̱n si̱ví ta̱táꞌan ndi̱ kúu ún,
ta̱a ta̱ ki̱xi inka̱ ñoo kúu ún.
¡Ta vitin kini ka̱ keꞌé ndi̱ xíꞌin ún no̱o̱ nata̱a ki̱xaa̱ veꞌe ún!
―káchí na xíꞌin ta̱Lot.
Ta xa̱ndi̱ko̱n ki̱xáꞌá nata̱a yóꞌo kini kéꞌé na xíꞌin ta̱Lot,
ta ni̱to̱nda̱a yatin na no̱o̱ ndási̱ yéꞌé ra,
ña taꞌví na tón yéꞌé ra ta ki̱ꞌvi na ini veꞌe ra.
10 Ta o̱vi̱ naángel ñóꞌo ini veꞌe yóꞌo ñii kama na̱kuiná na yéꞌé ta sa̱nakaa̱ na ndaꞌa̱ na,
ta na̱sita na ta̱Lot,
ta ni̱ndi̱ꞌvi ra ini veꞌe xíꞌin na,
ta na̱kasi kútu̱ na yéꞌé.
11 Naángel ke̱ꞌé na ña ndu̱kuáá nduchu̱ no̱o̱ ndiꞌi nata̱a na yíta ke̱ꞌe yóꞌo;
saá ndo̱ꞌo nda̱ ta̱ válí ta̱nda̱ ta̱ náꞌno,
ndiꞌi na ndu̱kuáá nduchu̱ no̱o̱ na.
Ta ni̱xika ní nakuáá yóꞌo nándukú na yéꞌé veꞌe ta̱Lot,
ta ni̱‑kuchiño na naníꞌi na yéꞌé ta saá ku̱naa na.
12 Ta saá ni̱ka̱ꞌa̱n naángel xíꞌin ta̱Lot,
káchí na saá:
―¿Án yóo ka̱ naveꞌe ún ñoo yóꞌo?
Tava ún nasa̱ꞌya ún,
nata̱a xíꞌin náñaꞌa̱,
xíꞌin nakasá ún,
xíꞌin ndiꞌi ni̱vi na kómí ún ñoo yóꞌo,
ná kee ndiꞌi na,
13 chi sandiꞌi ndi̱ xa̱ꞌa̱ ñoo yóꞌo.
Xi̱ni̱ so̱ꞌo Ndiosa ndeé ní kéꞌé ni̱vi ñoo yóꞌo ña o̱n váꞌa,
ña̱kán ti̱ꞌví ra ndi̱ꞌi̱ sandiꞌi ndi̱ xa̱ꞌa̱ ña ―káchí naángel.
14 Ta saá ni̱xa̱ꞌa̱n ta̱Lot ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin nata̱a kasá ra,
nata̱a na ki̱ndo̱o tonda̱ꞌa̱ xíꞌin nása̱ꞌya ra,
ta káchí ra xíꞌin nata̱a yóꞌo:
―¡Xa̱ndi̱ko̱n nakuita ndó ta kee ndó ñoo yóꞌo,
chi Ndios sandiꞌi ra xa̱ꞌa̱ ña vitin!
―káchí ra.
Ta nata̱a yóꞌo ni̱‑xiin na kandixa na ña káꞌa̱n ta̱Lot xíꞌin na,
xáni si̱ni̱ na ndí ndasaá kuiti ta̱ sásíki kúu ra.
15 Ta xita̱a̱n ta naa ka̱,
ta kóni ka̱ ti̱vi inka̱ ki̱vi̱,
ta naángel ni̱ka̱ꞌa̱n na xíꞌin ta̱Lot:
―Kama ní nakundichi ún ta nakiꞌin ún ñásíꞌí ún xíꞌin o̱vi̱ náñaꞌa̱ sa̱ꞌya ún,
kee ndó ko̱ꞌo̱n ndó ñoo yóꞌo ko̱to̱ kivi̱ ndó,
chi saxo̱ꞌvi̱ ndi̱ ni̱vi ñoo yóꞌo vitin ―káchí na.
16 Ta ku̱kuáchi̱ ka̱ ta̱Lot,
ta naángel ti̱in na ndaꞌa̱ ta̱Lot xíꞌin ndaꞌa̱ ñásíꞌí ra xíꞌin ndaꞌa̱ nása̱ꞌya ra,
ta ta̱va ñaꞌá na ke̱e na yéꞌé na̱ma̱ ñoo yóꞌo,
ta va̱ꞌa ni̱ka̱ku na,
chi kúndáꞌví ini Ndios xíni ra ta̱Lot xíꞌin naveꞌe ra.
17 Tá xa ta̱va ñaꞌá na,
ta ni̱ka̱ꞌa̱n naángel xíꞌin na:
―Vitin kono ndó ko̱ꞌo̱n ndó ña saka̱ku xíꞌin mi̱i ndó.
O̱n ndikó koo ndó koto ndó sa̱ta̱ ndó,
ta ni nda̱ loꞌo o̱n kuita ndó yoso̱ yóꞌo.
Kama kuáꞌa̱n ndó yuku̱,
ña saka̱ku xíꞌin mi̱i ndó ―káchí na.
18 Ta káchí ta̱Lot saá:
―O̱n kuchiño saá,
tata mi̱i i̱,
xáku ndáꞌví i̱ no̱o̱ ndó ña taxi ndó inka̱ no̱o̱ ko̱ꞌo̱n ndi̱.
19 Xa ke̱ꞌé ndó kua̱ꞌa̱ ní ñava̱ꞌa xíꞌin i̱,
ta sa̱ka̱ku ndó yi̱ꞌi̱,
ta saá vitin o̱n kundeé i̱ ko̱ꞌo̱n i̱ nda̱ yuku̱,
chi yi̱yo ní ñii káchí ndiꞌi xa̱ꞌa̱ i̱ xíꞌin ni̱vi ñoo kaa̱.
20 Yatin yóꞌo yóo ñii ñoo loꞌo no̱o̱ kundeé i̱ xaa̱ i̱.
¿Án o̱n si̱ví ndixa ñii ñoo loꞌo kúu ña?
Va̱ꞌa taxi ndó ná ko̱ꞌo̱n i̱ ña saka̱ku xíꞌin mi̱i i̱ ta naveꞌe i̱ nda̱ ñoo loꞌo kaa̱ ―káchí ra.
21 Ta ñii ñaángel nda̱kuii̱n ña,
káchí ña saá:
―Xi̱ni̱ so̱ꞌo i̱ ña ni̱ka̱ꞌa̱n ún,
ta taxi i̱ ña ndu̱kú ún no̱o̱ i̱.
O̱n sandiꞌi i̱ xa̱ꞌa̱ ñoo ña káꞌa̱n ún xa̱ꞌa̱.
22 Kua̱ꞌa̱n ún vitin,
kama koo ún;
o̱n ki̱ví sandiꞌi i̱ xa̱ꞌa̱ ñoo Sodoma,
chi siꞌna xíni̱ ñóꞌó xaa̱ ún nda̱ ñoo loꞌo kaa̱,
saá kixáꞌá i̱ sandiꞌi i̱ xa̱ꞌa̱ ñoo Sodoma ―káchí ñaángel.
Ta ñoo yóꞌo vitin na̱ní ña Zoar.b
23 Ta saá xa ni̱ti̱vi,
xa ke̱ta ño̱ꞌo,
xa ni̱yeꞌe ña no̱o̱ ñoꞌo̱,
ta ni̱xaa̱ ta̱Lot ñoo Zoar.
24 Ta saá Ndios nda̱ ñoyívi ni̱no,
nda̱tán kóon sa̱vi̱,
saá sa̱koon ra ñoꞌo̱ xíxi̱ xíꞌin ñoꞌo̱ káꞌndi na̱ní ña azufre,
kóon ña no̱o̱ yóo ñoo Sodoma xíꞌin ñoo Gomorra.
25 Ta sa̱ndiꞌi ra xa̱ꞌa̱ o̱vi̱ ñoo yóꞌo xíꞌin ndiꞌi ni̱vi na xi̱taku̱ ñoo yóꞌo,
ta ndi̱ꞌi xa̱ꞌa̱ ndiꞌi ña xa̱ꞌno ni̱xi̱yo no̱o̱ yoso̱ yatin ñoo Sodoma xíꞌin Gomorra.
26 Ta o̱n ta̱ꞌán ka̱ xaa̱ ta̱Lot xíꞌin naveꞌe ra ñoo Zoar,
ta ñásíꞌí ta̱Lot ñá ndíko̱n kua̱ꞌa̱n sa̱ta̱ ra,
ndi̱kó koo ñá xi̱to ñá chí sa̱ta̱ ñá no̱o̱ yóo ñoo xíxi̱,
ta xa̱ndi̱ko̱n yi̱kí ko̱ñu ñá ndu̱u ña ñi̱i̱.
27 Ta inka̱ ki̱vi̱ ta̱Abraham ndi̱kó ra ni̱xaa̱ ra no̱o̱ ni̱xi̱yo ra ni̱ka̱ꞌa̱n ra xíꞌin Ndios;
28 ta xi̱to niꞌni ra no̱o̱ ndiꞌi yoso̱ no̱o̱ xi̱ñoꞌo ñoo Sodoma xíꞌin ñoo Gomorra,
ta xi̱ni ra kána ní ñi̱ꞌma̱,
nda̱tán kána ñi̱ꞌma̱ ñii xi̱to̱n,
saá kána ña.
29 Saá ni̱xi̱yo ki̱vi̱ sa̱ndiꞌi Ndios xa̱ꞌa̱ ñoo yoso̱ no̱o̱ xi̱taku̱ ta̱Lot,
ta Ndios na̱káꞌán ra xa̱ꞌa̱ ta̱Abraham ta sa̱ka̱ku ra ta̱Lot ña ni̱‑xiꞌi̱ ra xíꞌin ni̱vi ñoo yóꞌo.
30 Ta ni̱yi̱ꞌví ta̱Lot kutaku̱ ra ñoo Zoar,
ta ke̱e ra ta kua̱ꞌa̱n o̱vi̱ náñaꞌa̱ sa̱ꞌya ra xíꞌin ra,
ta kua̱ꞌa̱n na yuku̱ ta ni̱xaa̱ na ta xi̱taku̱ na ñii ti̱xin kavua̱.
31 Ñii ki̱vi̱ ñaꞌa̱ sa̱ꞌya ra ñáno̱ó ni̱ka̱ꞌa̱n ñá xíꞌin ki̱ꞌvi̱ ñá,
káchí ñá saá:
―Ta̱a ta̱xi̱kua̱ꞌa̱ ní kúu yivá yó,
ta o̱n ko̱ó inka̱ ta̱a yuku̱ yóꞌo ña tonda̱ꞌa̱ ra xíꞌin yó ña kuchiño koo sa̱ꞌya yó.
32 Ta saá va̱ꞌa taxi yó nduta̱ vino tá sáxi̱i̱ni koꞌo yivá yó,
ta ku̱su̱n yó xíꞌin ra,
ña koo sa̱ꞌya ra xíꞌin yó ―káchí ñá.
33 Ta saá mi̱i ñoó yóꞌo nása̱ꞌya ra ta̱xi ná nduta̱ vino tá sáxi̱i̱ni xíꞌi yivá ná,
ta ñaꞌa̱ sa̱ꞌya ra ñáno̱ó ni̱ki̱si̱n ñá xíꞌin ra;
ta yivá ñá ni̱‑kunda̱a̱ ini ra ama xi̱kandúꞌu̱ ñá ni̱ki̱si̱n ñá xíꞌin ra,
ni ni̱‑kunda̱a̱ ini ra ama nda̱koo ñá.
34 Ta inka̱ ki̱vi̱ ni̱ka̱ꞌa̱n ñá xíꞌin ki̱ꞌvi̱ ñá ñáloꞌo,
káchí ña saá:
―Ñoó koni ni̱ki̱si̱n i̱ xíꞌin yivá yó,
ta saá ñoó vitin ná taxi tuku yó nduta̱ vino tá sáxi̱i̱ni koꞌo ra ta saá kuchiño ku̱su̱n yóꞌó xíꞌin ra;
ta saá koo sa̱ꞌya ra xíꞌin yó ―káchí ñá.
35 Ta ñoó yóꞌo tuku nása̱ꞌya ra ta̱xi ná nduta̱ vino xíꞌi yivá ná,
ta ñása̱ꞌya ra ñáo̱vi̱ ni̱ki̱si̱n ñá xíꞌin ra;
ta ni̱‑kunda̱a̱ ini ta̱Lot ama xi̱kandúꞌu̱ ñá ni̱ki̱si̱n ñá xíꞌin ra,
ni ni̱‑kunda̱a̱ ini ra ama nda̱koo ñá.
36 Ta saá o̱vi̱ náñaꞌa̱ sa̱ꞌya ra ñóꞌo sa̱ꞌya ná xíꞌin yivá ná.
37 Ta ki̱xaa̱ ki̱vi̱ ka̱ku ta̱loꞌo sa̱ꞌya ñáno̱ó,
ta chi̱nóo ñá ki̱vi̱ ra na̱ní ra Moab;
ta̱yóꞌo kuu yivá ni̱vi naMoab.
38 Ka̱ku ta̱loꞌo sa̱ꞌya ñáo̱vi̱,
ta chi̱nóo ñá ki̱vi̱ ra na̱ní ra Ben‑ammi;
ta̱yóꞌo kuu yivá ni̱vi naAmon.