Aij terew iyn re niy kokelek terniawtek wum wain
(Matyu 21.33-46 ke Luk 20.9-19)
12
Ke Jisas usia kes re aij terew elen enian.
Yi kes re aij terew pene,
“Tem taako,
niy taako kas wum wain taako ke yi ko ropuon prum taako kemena at prum taako iyn arꞌepna renen reꞌe wain owuan ono tem re armum re.
Yi kotot re o ke yi kotuoiyl rij prum taako laima wum wain soono.
Epin yi ko olon towuan teken taako koto wum ono olonma ono iyn niy armen ke arniawtek wum wain soono.
Epin peyian,
yi kej wum ene kawa re niy elen ono iyn arniawtek ke awro bisnis ke awrum atuwuan awaweyie yi enian.
Yino antan kawa taw teken taako ke yi kemen tem teken.
2 Tem pene wain ono koꞌow ke re arꞌam,
yi kes niy toko yi moiyl taako kawana re niy na terniawtek wum wain yiꞌe ono iyn awrej yi otuow on iyn tawan yiꞌe ono.
3 Elinke re niy na terniawtek wum wain ono karla arkur yi ke keres yi kawa enian alapan peyian.
4 Sopeneke taman iyn wum ene,
kes niy taako enian reꞌe niy na toro yi moiyl ono iyn kawana re enian.
Yipe re karar akpaijna yi noꞌuan ke koro yi pasin kokelek iyn ko yi elin kemyiey ektekma yi.
5 Sopeneke yi kes taako enian reꞌe niy toro yi moiyl peyian ono kawa enian na re.
Re karla orkurma niy soono kamat kawa teken.
Yi ko sopono peyian iyn kes tartar reꞌe niy toro yi moiyl peyian ono karwana re.
Elinke re karla orkurma re ke elen reꞌe re karla re karmat karwa teken.
6 “Kopene taman iyn wum ono elin keꞌep niy toro yi moiyl ono taako enian kemen.
Elinke yi keꞌep onton wuruaw pontenen peyian yiꞌe antan ono iynpenen peyian ekmen.
Onton wuruaw soene,
yi tekpiyl ektekma yi peyian.
Sopeneke epin peyian yi kes onton wuruaw yiꞌe antan ono kawana re.
Ke taman ono tekes pene,
‘Niy joonore arniaw ontok wuruaw yaꞌe antak ene ke arlonpaijna yi aij.’
7 “Elinke re niy toro moiyl wum keresmana aij pene,
‘Niy joene awtiey re o tartar iyn tamanꞌe.
Et mas atla yi awmat ke etne antaket atꞌep wum ene.’
8 Sopeneke re kerꞌep empema yi ke karla yi kamat kawa teken ke korouw kerle yi kawa wum ono lilin.
9 “Taman iyn wum wain ono awo anen ono ya?
Kopene yi awama ke awla re re niy na terniawtek wum ono armat arwa teken.
Ke epin,
yi awej wum wain ono awa re niy elen iyn arniawtek.
10 Kopene,
om lin niawpaij aij remien iyn aij on soene okon buk iyn Godꞌe ono ko?
Aij ene tekes pene,
‘At ene re niy toro re olon ono kerniaw ke keres pene at kokelek.
Peneke re korouw kerle yi.
Elinke,
at soene nanekene keꞌep moiyl yiꞌe prum ektekma iyn awto pene peken iyn tokouw olon ene iyn awto nokuoteken.
11 Niy Prum antan ko o joene,
ke et teniaw pene o ene ko yipe taako ektek na talakuak ete ene.’ ”
12 Re niy remien pe re tisa iyn lo ono pe re niy teweiyn elen reꞌe Juda ono kerniawpaij aij remien iyn aij terew Jisas na kes terewna re iyn re niy kokelek na kerniawtek wum ono ke re kerpiyljek re tawantan iyn arꞌepempema yi.
Elinke re kamtaa kopene re koro save pene tartar reꞌe temiynwuruaw na terpiyl ektekma aij iyn Jisasꞌe ono korlon akpaijna aij remien iyn aij terew Jisas na kesna soono.
Peneke re kerꞌepesie taw soono ke karwa.
Aij kerna iyn torum takis takwa Sisar
(Matyu 22.15-22 ke Luk 20.20-26)
13 Epin re niy remien ke re tisa iyn lo ke re niy teweiyn elen reꞌe Juda ono,
keres elen reꞌe Farisi ke elen reꞌe niy iyn Herotꞌe ono karwana Jisas.
Re karwa iyn awrer ertep Jisas ono aij ke pene yi awes aij o awo o kokelek taako ke re awrotna yi.
14 Re karamana Jisas ke teres yi pene,
“Tisa,
etne save pene ena niy iyn tekispaij aij merꞌer peyian ke e lin tokꞌuoiyn wuiylpuiyl na niy taako.
Ena niy iyn tekispaij aij merꞌer peyian na re niy teweiyn pe re niy peyian ono tawana.
Aij aipisieiyn ke merꞌer peyian eye ana tokmo re temiynwuruaw tartar ono na pasin iyn Godꞌe.
Peneke kolon awkispaij et:
Awo omon iyn atum takis awa gavman iyn Empera Sisar ono o elin?”
15 Elinke Jisas niawpaij pasin reꞌe iyn terer tertep yi aij ono ke yi tekesweyie re pene,
“Ko ampia ke om teker tektep yia aij sopana?
Om kouw atuwuan taako awama et atniaw.”
16 Re korouw atuwuan taako wama yi ke yi tekerna re pene,
“Om kes yia,
aan ke onun akon atuwuan ene inanꞌe?”
Ke re keresweyie yi pene,
“Ana aan ke onun iyn Empera Sisar.”
17 Ke Jisas kesweyie re enian pene,
“Sopeneke o anen anenre iyn Empera Sisarꞌe ono,
om mas awkej awa yi ke o anen anenre iyn Godꞌe ono,
om mas awkej awa yipe.”
Re korlon aij yiꞌe ene ke anure kurna re.
Aij kerna iyn re niy tarmat ke torꞌusia enian
(Matyu 22.23-33 ke Luk 20.27-40)
18 Repe elen reꞌe Sadyusi ono karamana Jisas.
Re Sadyusi ene re niy iyn teres pene re niy karmat ono,
elin kolon arꞌusia enian.
Jopeneke re karamana Jisas ono ke kererna yi pene,
19 “Tisa,
Moses kaꞌar lo taako ete tekes pene,
pene niy taako awꞌep temiyn ke elin koꞌow ontonre ke yi kamat,
ke awuan temiyn yiꞌe ono kumtek ekmen,
niy na kamat ono,
wanan kolon awꞌep lawan temiyn yiꞌe soene ke awꞌow re ontonre.
Tem ro arꞌow re ontore ono,
pujelen soonore awron pene re pujelen iyn niy na kamat ono.
20 Tem taako re niy wuruaw 7-pla kermen,
repe wanare peyian.
Prum reꞌe ono keꞌep temiyn elinke yi elin koꞌow onton taako iyn awej taw yiꞌe.
Ro kermen kawa ke epin peyian owuan wuruaw ono kamat.
21 Sopeneke wanan taako reꞌe na kaꞌaw prum ono,
keꞌep lawan temiyn reꞌe ono.
Yipe tawana elin koꞌow onton taako ke epin peyian yi kamat ke owuan temiyn ono kemen.
Ke wanan totot taako kaꞌaw prum ro oluan taako ono,
yipe keꞌep lawan temiyn reꞌe ono ke yipe elin koꞌow onton taako ke ro kermen kawa ke yipe tawana kamat.
22 Re koro sopene peyian wa re wanare 7-pla ono kerꞌepmana temiyn pontenen soono.
Elinke taako reꞌe elin koꞌow onton taako ke re karmatmat wa konuiyn.
Ke epin peyian niy temiyn re na kerꞌepmana yi ono yipe kamat.
23 Re wanare 7-pla ono,
kerꞌepmana temiyn pontenen peyian.
Ke epin tem God awo re niy karmat ono arꞌusia enian,
temiyn re na kerꞌepmana yi ene,
awmen pene temiyn iyn inanꞌe?”
24 Ke Jisas kesweyie re pene,
“Om elin niawpaij nokuon iyn Godꞌe ke re aij koron buk iyn Godꞌe ono kamtaw.
Peneke om na toko paol na tawantan reꞌe aij aiwor soenere ene.
25 Kopene tem re niy karmat ono arꞌusia enian,
re wuruaw elin arꞌep temiyn,
ke re temiyn elin arkiy wuruaw.
Re awron pene repe ensel iyn heven.
26 “Om tekesna aij iyn re niy karmat ono,
arꞌusia enian.
Om keꞌes aij okon buk iyn Mosesꞌe ono tawana o elin?
Yi kaꞌar aij soene,
tem yi keniaw eteiyn kaꞌaiyn kemena aiy onton taako.
Ke tem soono,
God kes Moses pene,
‘Yane God iyn Abraham ke Aisak ke Jekop.’
Re niy 3-pla soene karmat paijna ono,
elinke Baibel kes pene re kermen taparnan nanekene.
27 Yine God reꞌe niy karmat ono elin,
yine God reꞌe niy termen taparnan.
Sopeneke aij ome ana,
aij aiwor ektek.”
Namba wan lo iyn Godꞌe
(Matyu 22.34-40 ke Luk 20.25-28)
28 Tisa iyn lo taako koto tem soono toklon towna re Sadyusi ono korꞌo Jisas terꞌiylna aij soene.
Ke yi kolon Jisas leweyiema re aij omon peyianma taako.
Sopeneke yi kerna Jisas pene,
“Lo ampia awtala re lo tartar ono?”
29 Ke Jisas kesweyie yi pene,
“Lo pontenen peyian joene takwa watan na re lo tartar ono.
Lo ene tekes pene,
‘Om niy iyn Israel ana aklon empem lo ene.
Niy Prum,
God ete ono,
iynpenen peyian Niy Prum.
30 E mas akpiyl ektekma God,
Niy Prum eye ono,
na etem werim eye ana tawaepin,
ke spirit eye ana tawaepin,
ke tingting eye ana tawaepin,
ke nokuon eye ana tawaepin.’b
31 Ke lo taako enian iyn takwanan soene tekes pene,
‘Om mas akpiyl ektekma re niy elen ono,
pene om tekpiyl ektekma om antanom ana.’
Lo taako elin awtalaꞌa lo prum entin joene.”
32 Jopeneke tisa iyn lo ono kes Jisas enian pene,
“Tisa,
aij aipisieiyn pene e tekis,
omon peyian.
God pontenen peyian ekmen ke God taako taako enian elin ekmen.
33 Et mas atpiyl ektekma yi na etek weriket ete tawaepin ke tingting ete tawaepin ke nokuon ete tawaepin.
Ke et mas atpiyl ektekma re niy elen ono tawana pene et na tetpiyl ektekma et antaket ene.
Lo entin tojoene karꞌawtala ke tarwa watan na re lo iyn et totuiynjekna re o eteiyn takꞌaiyn wa tomsuijsuij toknuiyn tarwa God ono.”
34 Tem niy soono towna aij iyn Jisasꞌe ke Jisas niawpaij yi pene niy keꞌep save omon ke Jisas tekes yi pene,
“Ena elin ekmin olwuana kingdom iyn Godꞌe.”
Ke tem soono ke kawa ono,
niy tartar ono kamta ke taako reꞌe elin kerna yi aij taako enian.
Krais ono Inan
(Matyu 22.41-46 ke Luk 20.41-44)
35 Jisas komo re sule na aij iyn Godꞌe ono tempel olonma ke yi tekerna re pene,
“Ko ampia ke re tisa iyn lo ono teres pene Krais ono tonuoiy iyn Devitꞌe?
36 Holi Spirit ko Devit olon nieiyna aij soene ke yi tekes yi antan pene,
‘Niy Prum tekes Niy Prum yaꞌe pene,
“E akmin yia nakak palaw,
awospaijna tem ya awuo re niy toro terlek e
armen e yenama.” ’ c
37 “Devit antan tekiy Krais Niy Prum yiꞌe.
Sopeneke Krais ono wama tonuoiy iyn Devitꞌe ampia?”
Temiyn wuruaw tartar koron ke re terpiekpiekna iyn torlon aij iyn Jisasꞌe.
Re saweman iyn lo ono toro re o kokelek ektek
(Matyu 23.1-36 ke Luk 11.37-54; 20.45-47)
38 Jisas ono komo re sule kawa ke yi kes pene,
“Om mas akniaw ektekna re tisa iyn lo ono.
Re terter re roiyn o teken teken ke tertel ektekma re tem re tarwawa talakuare reꞌe temiynwuruaw ke tem re tarwa re taw pene niy tartar terkiymana ono.
Re terpiyl ektek pene niy tartar ono mas awraw re nakare.
39 Ke onoo terꞌestek olonma ono,
re terpiyl ektekma peyian iyn armen re sia na torto watand ono.
Ke tem iyn toro otuow teweiyn ono tawana,
re terpiyl ektek iyn niy mas arniaw re pene niy kerꞌep wasan teweiyn teweiyn ke awrej re sia na torto watan ono.
40 Re tarꞌaiyn wuiylpuiylna re temiyn owuare karmat ele re ono ke terꞌepna re olon ke tertiey tana re o tartar reꞌe ono tawana.
Pasin reꞌe iyn toro tertep iyn terꞌestek ke teryiy beten reꞌe ono takwa tem teken iyn re niy arniawpotna re.
Peneke niy sopenere ene,
re kokelek God awej awana re ono,
awꞌawtala ektek re niy tartar.”
Niy temiyn owuan kamat ele yi kej atuwuan kawa God
41 Jisas meniw kemen tiytiyna bokis atuwuan iyn tempel ono ke tekniaw re niy tarama toruiyliwna atuwuan takaꞌiw na bokis ono.
Re niy atuwuan kokur ektek re ono karama koruiyliwna atuwuan teweiyn.
The Widow’s offering (Mak 12:41-44)
42 Ke niy temiyn taako owuan kamat ele yi ke elin o elin ono,
wama ke yi leꞌiwna atuwuan ontonton peyian entin kospaijna wan toea ono waꞌiwna bokis soono.
43 Ke Jisas kekiy re disaipel yiꞌe ono karamana yi ke yi kes re pene,
“Ya tekispaij om.
Niy temiyn owuan wuruaw kamat ele yi ke elin o elin ene,
kej atuwuan prum ektek ke awtalaꞌa atuwuan tartar re temiyn wuruaw tartar na kerleꞌiwna bokis atuwuan iyn tempel ene.
44 Kopene temiyn wuruaw atuwuan kokur ektekma re ono,
kerle ononre peyian iyn atuwuan reꞌe ono waꞌiwna bokis soene.
Elinke niy temiyn soene,
elin o elin.
Elinke atuwuan yi na kele ene,
atuwuan soono peyian yi keꞌep ke on taako taako elin.
Yi lin keyiaw on taako kon iyn yi kolon awum yi otuow o yiꞌe antan.
Elin ektek!”