Arabali a Singai a
Luka
1
Vuzagbayin Tiyofilo:
Uma n a̱bunda̱i a piya ta̱ ɗe kuɗana adama a na a dana tsu uteku u na tsumani ci shanai wa̱ tsu.
Luka 1:1-25
2 Ele a ɗana ta̱ ili i na aza a na e enei ili ya ali n ayin a̱ ugiti,
ɗa a danai tsu.
Aza a nam pa e ene ta̱ Yesu,
aza a ulinga a̱ ni a ɗa kpamu.
3 Mpa feu n la̱na̱ ta̱ ili mayin dem ali n ugiti,
me enei u gaꞋan ta̱ n ɗanaka wu tsumani tsa mayin.
4 N yaꞋan ta̱ ili i nam pa adama a na vi yeve mayun vi ili i na o yotsongushi nu dem.
A yaꞋin kadanshi ka kumatsa Yahaya
5 A yaꞋan ta̱ ili i nam pa a ayin a na Hiridu wi mogono ma Yahuda.
Ganua vi yoku ɗa,
kula ku ni ku ɗa Zakariya,
vuza na wi punu a̱ ka̱tsuma̱ ka anan ganu va Abija.
Vuka vi ni kpamu kula ku ni ku ɗa Alisabatu.
Ele dem ntsukaya n Haruna n ɗa.
6 I ta̱ kpamu o kuyongo n usuɓi a̱ ubuta̱ u Ka̱shile,
ɗa i o kutono mayin ili i na Vuzavaguɗu u danai dem.
7 Ele kpamu i m maku ba,
adama a na Alisabatu madari maꞋa.
Dem vi le kpamu a yaꞋan ta̱ ayin e re.
8 Kanna ke te,
Zakariya,
a̱yi a kuyaꞋan ulinga u tsuganu u ni punu a̱ A̱Ꞌisa̱ a Gbayin a Vuzavaguɗu,
adama a na ayin a ulinga e le a ɗa.
9 A yaꞋan ta̱ kazagba ka̱ ni uteku u na anan ganu a kiwanai kuyaꞋansa,
wo okpo vuza vu kusongu ili i ma̱gula̱ni a katalikalyuka.
Ɗa u banai o Mololo ma Ciɗa.
10 A̱yi punu o kusongu ili i ma̱gula̱ni ya,
ka̱bunda̱i ka uma lo pulai a kuyaꞋan avasa.
11 Ɗa kalingata ka Vuzavaguɗu ka banai wa̱ ni,
ɗa ka shamgbai e kukiye ku usingai a katalikalyuka ka.
12 Ana Zakariya we enei ni,
ɗa u rikpa̱i ɗa kpamu u panai wovon.
13 Ɗa kalingata ka ka danai,
“Zakariya,
ka̱ta̱ vu pana wovon ba.
A pana ta̱ avasa a̱ nu.
Vuka vu nu vi ta̱ a kumatsaka wu maku mo kolobo,
ka̱ta̱ vi ɗeke kula ku ni Yahaya.
14 Vi ta̱ a kuyaꞋan ma̱za̱nga̱ n a̱bunda̱i,
uma kpamu a kupana ta̱ uyoꞋo n umaci u ni.
15 Wi ta̱ kpamu o kokpo vuzagbayin a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu.
Ka̱ta̱ kpamu u soꞋo ma̱ra̱ ba,
ko ili i na i kuzuwa i maka yi.
Wi ta̱ kpamu a kushana n Ayinviki a̱ Ka̱shile kafu a matsa yi.
16 Wi ta̱ o kubonoko aza a Israila n a̱bunda̱i a̱ ubuta̱ u Vuzavaguɗu Ka̱shile ke le.
17 Wi ta̱ o kokpo vuza vu utsura n ka̱ɗu uteku ci Iliya.
Ka̱ta̱ kpamu u lapula a̱ɗu a uma adama a̱ kuta̱wa̱ ku Vuzagbayin.
U ɓolongu a̱ɗu a isheku m muku n le.
Wi ta̱ a kuzuwa aza a ugbawansuvu n Ka̱shile o bono a uye wa aza a̱ usuɓi.”
18 Ɗa Zakariya we ecei kalingata ka,
“Nini ɗai mpa n kushuku n ili i nam pa?
Mpa n kutsa ta̱,
vuka vu va̱ kpamu vu kutsa ta̱.”
19 Ɗa kalingata ka ka danai,
“Mpa ɗa JibaraꞋilu.
N ci shamgba ta̱ e kelime ka̱ Ka̱shile.
A̱yi ɗa kpamu u suki mu n dana wu arabali a singai a nam pa.
20 Gogo na vi ta̱ a kupaɗa bini vo okpo kebebe.
Vo kudoku va fuɗa va kudansa ba,
sai ayin a na u matsai,
adama a na avu vi neke ka̱ɗu ka̱ nu n kadanshi ka̱ va̱ ba.”
21 Uma a na i lo pulai a kuvana Zakariya,
ɗa a̱ ka̱na̱i mereve adama a ili i na i zuwai ɗa u geshei nannai punu o Mololo ma Ciɗa ma.
22 Ana wu uta̱i,
ɗa u ka̱na̱i kuyaꞋan tsubebe n ele.
Ɗa e yevei vuma va we ene ta̱ ili i na i laꞋi ni punu o Mololo ma.
Ɗa u ka̱na̱i kuyaꞋan kadanshi n ekiye adama a na u fuɗa u dansa ba.
23 Ana ayin a ulinga a̱ ni o kotsoi,
ɗa u bonoi a kpaꞋa.
24 Ɗa vuka vi ni vi yaꞋin ka̱tsuma̱,
ali wotoi u tawun a̱yi e kusheɗekusu.
25 Ɗa u danai,
“Mpa mo okpo ta̱ macigi ma Vuzavaguɗu,
adama a na u yaꞋanka mu ta̱ ili i nam pa:
U takpaka mu ta̱ kpamu wono u va̱ a̱ ubuta̱ wa aza a na i o kugoyo mu.”
A yaꞋin kadanshi ka kumatsa Yesu
26 Ana ka̱tsuma̱ ka Alisabatu ka yawai wotoi u ta̱li,
ɗa Ka̱shile ka̱ suki kalingata ka̱ ni JibaraꞋilu a kubana Nazara,
likuci i yoku i ɗa punu a̱ Ga̱lili.
Luka 1:26-56
27 Kalingata ka ka banai u mekere ma na me yevei vali ba,
kula ku ni ku ɗa Meri.
Wi ta̱ n kamana,
kula ku ni ku ɗa Isuhu.
A̱yi kpamu wi ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka ntsukaya m Mogono Dawuda.
28 Ɗa kalingata ka danai ni,
“Mi ta̱ a̱ kukya̱sa̱ wu,
avu macigi ma̱ Ka̱shile.
Vuzavaguɗu kpamu wi ta̱ koɓolo n avu.”
29 Ɗa Meri u na̱mgba̱i ka̱tsuma̱ n a̱bunda̱i adama a kadanshi ka na a yaꞋankai ni va.
Ɗa u ka̱na̱i kece ka̱ci ka̱ ni icuꞋu yi ikya̱shi yi iya̱n i ɗai nannai.
30 Amma ɗa kalingata ka danai ni,
“Meri,
ka̱ta̱ vu pana wovon ba.
Vo okpo ta̱ macigi ma̱ Ka̱shile.
31 Vi ta̱ a kuyaꞋan ka̱tsuma̱ ka̱ta̱ vu matsa kolobo,
ka̱ta̱ vi neꞋi kula Yesu.
32 Wi ta̱ o kokpo vuzagbayin.
I ta̱ e kuɗeke yi kpamu Maku ma MalaꞋimili dem.
Ka̱shile Vuzavaguɗu wi ta̱ e kuneke yi kakuba ko tsugono ke esheku a̱ ni Dawuda.
33 A̱yi wi ta̱ a kulyaꞋa tsugono a ntsukaya n Yakubu.
Tsugono ci ni kpamu tsu ɗa ci lo o kukotso ba.”
34 Ɗa Meri we ecei,
“Nini ɗai ili i nam pa i kokpo?
Mpa ɗa na mekere maꞋa,
n yeve kpamu vali ba.”
35 Ɗa wu ushuki,
“Ayinviki a̱ Ka̱shile i ta̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ nu n utsura u MalaꞋimili,
ka̱ta̱ u pala wu.
Vuma vi ciɗa vu na a kumatsa va,
e kuɗeke yi ta̱ Maku ma̱ Ka̱shile.
36 Alisabatu vuza nu wi ta̱ a kumatsa maku n tsukutsa ci ni.
A̱yi na a danai madari maꞋa,
ka̱tsuma̱ ka̱ ni wotoi u ta̱li u ɗa na.
37 Ili dem i laꞋa Ka̱shile utsura ba.”
38 Ɗa Meri u danai,
“Mpa kagbashi ka Vuzavaguɗu kaꞋa.
YaꞋan ili i na vu danai dem yo okpo mayun wa̱ va̱.”
Ɗa kalingata ka ka̱ ka̱sa̱kpa̱i ni.
Meri u banai u Alisabatu
39 Ayin a nan lo,
ɗa Meri u ɗenga̱i ɗa u foɓusoi,
ɗa u yaꞋin moloko a kubana a̱ likuci yi nsasan a uɓon u Yahuda.
40 Ana u yawai,
u uwai a kpaꞋa ku Zakariya,
ɗa u kya̱sa̱i vuka vi ni Alisabatu.
41 Ana u panai ikya̱shi ya,
ɗa maku ma na mi punu a̱ ka̱tsuma̱ ka ma̱ ka̱na̱i kuzumgba̱sa̱ m ma̱za̱nga̱.
Ɗa Alisabatu u shanai n Ayinviki a̱ Ka̱shile.
42 Ɗa u yaꞋin kadanshi n ka̱la̱ka̱tsu ka̱u,
“Avu a zuwaka wu ta̱ una̱singai a̱ ubuta̱ wa̱ a̱ma̱ci dem.
Ili i na yi punu a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ nu dem a zuwaka ta̱ i ɗa una̱singai.
43 Yi ɗa̱i i zuwai ɗa ili i gbangam i nam pa i ta̱wa̱i wa̱ va̱,
ali a̱na̱ku a Vuzagbayin a̱ va̱ a̱ ta̱wa̱i wa̱ va̱ adama a na we ene mu?
44 Ayin a na m panai ikya̱shi i nu,
maku ma na mi punu a̱ ka̱tsuma̱ ka va̱,
ɗa ma ikpangi adama a̱ ma̱za̱nga̱.
45 Una̱singai u tono wu,
adama a na vi neke ta̱ ka̱ɗu ka̱ nu n ili i na Vuzavaguɗu u danai i ta̱ a kushatangu i ɗa.”
Vishipa vi Meri
46 Ɗa Meri u danai,
“Ka̱sa̱kpa̱ ka̱ɗu ka̱ va̱ ka cikpa Vuzavaguɗu.
47 Ka̱ɗu ka̱ va̱ dem kpamu ka yaꞋan ta̱ ma̱za̱nga̱ a̱ ubuta̱ u Ka̱shile vuza na u kisa mu,
48 adama a na u ciɓa ta̱ nu mpa,
kagbashi ka̱ ni koci.
Punu anana a kubana u uma a na a̱ kuta̱wa̱,
i ta̱ e kuɗeke mu vuza na Ka̱shile ka zuwakai una̱singai,
49 adama a na Uba̱nga̱ri u yaꞋanka mu ta̱ ili i na i laꞋi n kugaꞋan.
Kula ku ni ku ciɗa ku ɗa.
50 U tsu pana ta̱ asuvayali a aza a na i a kupana wovon u ni a kubana wu ntsukaya dem.
51 U yaꞋan ta̱ ulinga u gbagbaꞋin n ekiye a̱ ni.
U wacuwa ta̱ aza a na i n a̱ra̱ɗi punu a̱ a̱ɗu e le.
52 U takpa ta̱ ngono gaɗi va akuba e le,
u ɗengusa̱ ta̱ kpamu aza a na o goyoi ka̱ci ke le.
53 U neke ta̱ kpamu aza a kambulu ilikulyaꞋa i singai.
Amma u zuwa ta̱ aza a na i n uciyi o okpo n kambulu.
54 U ɓa̱nka̱ ta̱ kagbashi ka̱ ni Israila.
U ciɓa ta̱ kpamu uzuwakpani u kupana ta̱ asuvayali a̱ ni.
55 U yaꞋin uzuwakpani wa n akaya a̱ tsu Ibrahim nu ntsukaya n ni ko wanai.”
56 Ɗa Meri u da̱sa̱ngi ɗe u Alisabatu ali wotoi u tatsu,
ɗa u yevei u bonoi a kpaꞋa.
A matsai Yahaya vu kusumbu ka akucina
57 Ana ayin a yawai,
Alisabatu u matsai maku mo kolobo ma.
Luka 1:57-80
58 Mmaci n ni n aza a na i ɗevu a panai ili i singai i na Vuzavaguɗu u yaꞋankai ni,
ɗa a̱ ɓa̱nka̱i ni ma̱za̱nga̱.
59 A kanna ka̱ kunla̱i,
a banai adama a na a kiɗa maku ma kavaja,
ka̱ta̱ feu e neꞋe yi kula ke esheku Zakariya.
60 Amma ɗa a̱na̱ku a a danai,
“A̱Ꞌa̱,
kula ku ni ku ɗa Yahaya.”
61 Ɗa a danai ni,
“Babu vuza na wi n kula tsu nan lo a̱ ka̱tsuma̱ ku umaci u tsu.”
62 Ɗa a yaꞋankai esheku a kadanshi n ekiye,
adama a na e yeve kula ku na e kuɗeke maku ma.
63 Ɗa u danai e neke yi ili yi iɗani,
ɗa u ɗanai,
“Kula ku ni ku ɗa Yahaya.”
Uma lo feu kashani a kinda m mereve.
64 Gogo lo,
ɗa tsubebe ci ni tsu ka̱sa̱kpa̱i ni,
ɗa u ka̱na̱i kadanshi n u cikpai Ka̱shile.
65 Aza a na i ɗevu n a̱yi dem ɗa a̱ ka̱na̱i mereve.
Aza a na i punu uɓon wu nsasan n Yahuda dem ɗa a̱ ka̱na̱i kuka̱ra̱Ꞌa̱ n a dansai arabali a.
66 Vuza na baci u panai kadanshi ka dem sai u ka̱na̱ kuciɓasa,
ka̱ta̱ we ece,
“Yi ɗa̱i tamkpamu maku ma nam pa mi o kokpo?”
Adama a na uma e ene ta̱ Vuzavaguɗu wi ta̱ n a̱yi.
Vishipa vu Zakariya
67 Esheku a maku a,
Zakariya ɗa u shanai n Ayinviki a̱ Ka̱shile,
ɗa u yaꞋin kene,
68 “Cikpai Vuzavaguɗu,
Ka̱shile ki Israila,
adama a na a̱yi u ta̱wa̱ ta̱,
ɗa kpamu u ba̱ruwa̱i uma a̱ ni.
69 U ɗengusa̱ ta̱ Kishi ku utsura adama a̱ tsu a kpaꞋa ku kagbashi ka̱ ni Dawuda,
70 (uteku u na u dansai a̱ ubuta̱ u eneki a̱ ni m megeshe ma ɗe.)
71 Wi isa tsu ta̱ a̱ ubuta̱ wa aza a na i a kuꞋiwan tsu,
n irala i tsu.
72 U yotsongu ta̱ isheku i tsu asuvayali,
u ciɓai kpamu n uzuwakpani u ciɗa u ni,
73 uzuwakpani u na u kucinakai esheku a̱ tsu Ibrahim.
74 U danai wi ta̱ a kisa tsu e ekiye a aza a na i a kuꞋiwan tsu.
Ka̱ta̱ u zuwa kpamu tsu tono yi babu wovon.
75 Ci ta̱ o kuyongo ciɗa ciɗa n usuɓi u ka̱ɗu ayin tutu.
76 Avu maku ma̱ va̱,
i ta̱ e kuɗeke wu keneki ka MalaꞋimili.
Adama a na avu vi ta̱ a kubana e kelime ka Vuzagbayin,
ka̱ta̱ vu lapulaka yi uye.
77 Vi ta̱ e kuneke aza a̱ ni e yeve uteku u na Ka̱shile ka ki isai uma,
a̱ ubuta̱ u kucinukpa n unushi u le.
78 Ka̱shile ka̱ tsu ki ta̱ n asuvayali n kuleꞋeshe uma.
Adama a nannai kutashi ku usana ku Ka̱shile ki ta̱ a kuciga kuta̱wa̱ wa̱ tsu.
79 Wa akana kpamu a̱ ubuta̱ wa aza a na i o kuyongo a̱ ka̱yimbi,
ko ubuta̱ u kululu ku ukpa̱.
Wi ta̱ kpamu a̱ kuta̱ka̱ tsu punu a kubana a uye u ma̱ta̱na̱.”
80 Ɗa maku ma mo gbonguroi,
ɗa wo okpoi vuza vu utsura wi ikyamba n ka̱ɗu ka̱u.
Ɗa u ka̱na̱i kuyongo e mere ma kakamba ali ayin a na u yotsongi ka̱ci ka̱ ni wa aza a Israila.