S
saduseo — Nna saduseo, ineñ bi sa uan pachidu/ono ku nna nguë ku ja sa liba mashi dantu nna judio. Ineñ bi ska këlë fa nna nguë tudu bi ske ta pa ja tëndë mandamentu/alë ineñ shi Nashian da Moises, mandji pa na ja ma kutumu ku fidu ja ineñ shi a bi ja ia pë tadji mashif. Dajantu jö sai se uan sapa ope se ineñ ja pufia ku nna fariseo. A shime ineñ ten bi sa ku zhugan shina kuzhu pata patadu. Nna fariseo bi ja këlë fa uan pöjödölö tan ja lanta fo mölë, mandji se nna saduseo na bi ja këlë jö sef. Lëë fariseo.
saklifisu — Dantu tempu Antigu Testamentu, Nashiolo msa pövu dëli fa ineñ ske ta pa ja fë saklifisu. Të uan sapa klase saklifisu. Uan klase ja shivi valadji pa Nashian ja pada pekadu nna pöjödölö. Uan pöjödölö ku ja fë pekadu ja mësë pa ëli sa safadu fo Nashiolo. Jatigu pekadu sa mölë. Anta pa Djisukilitu bi, pövu Nashiolo bi sa kutumu pa ja ma uan limaia ba Jadji Nashiolo valadji pa ja mölë pachi jamian nguë shi fë pekadu. Nna nguë ineñ shi bi ja fë saklifisu na se ja mata limaiaf; ta ineñ ja ma limaia ba Jadji Nashiolo, ineñ bi ja da nna padjil. Tadashi se nna padjil ja mata nna limaia ineñ sai a namu nna nguë ineñ sai. Nna klase limaia ineñ shi a ja ma fë saklifisu ja sa olatuvëdji uan öböiö, mina jabala ö jabala napai ku pa ja sa gavu. Na ta pa ja të zhugan nodaf. Uan sapa vëdji se nna pöjödölö ja fë utu saklifisu valadji pa ineñ ja da Nashian dezhupaga da amea gavu dëli ku ineñ.
Salmos — Lavulu Salmos sa uan lavulu Antigu Testamentu ku sa ku janta ineñ shi pa ja alaba Nashiolo. Alë David skëvë uan sapa janta ineñ sai.
Salomon — (Mat 1:6-7; 6:29; 12:42; Luk 11:31; 12:27; Fidk 7:47). Salomon bi sa uan nna mina alë David. Ëli bi sa uan alë ngandji/jasa jasa pövu Israel. Uan djia dantu suian se Nashian së ëli ku supichi, se pongota ëli kë ja gavu shi ëli ja ngongo pa Nashian da ëli. Se Salomon pindji Nashiolo pa fë pa ëli sa sëbëdölö valadji pa ëli paadji sa uan gövöndölö gavu liba nna pövu dëli. Alë Salomon se bi sa nguë shi sa sëbëdölö mashi ku nna alë tudu. Se Nashian ten da ëli uan sapa gagavu. Salomon se bi sa nguë shi fë pimëlu Jadji Nashiolo, ku se ma jamian Limada Nashiolo jamian shi nna judio bi ska adola Nashiolo amea kutumu dëneñ. Jadji Nashian shi Salomon bi fë bi sa fidu ku budu, budu ngola ku zhugan ja ku ja kuta monchi ku ja fumözhö fumözhö.
Samaria — Loso loso Samaria a ja paadji bë dantu mapa benda liba Judea ku loso loso Galilea. Tempu Djisu, nna nguë samaria na bi sa judio shishizhuf, pakë tempu baezha, a bi ma ineñ shimafan nna tabaiadölö fo utu tela tela; se judio ineñ shi bi jazha ku ineñ se bi shina ineñ pa ineñ ja adola nna nashian balu dëneñ. Nna judio Judea bi ska nozho nna nguë samaria. Lëë Judea.
Samuel — (Fidk 3:24; 13:20; Ebr 11:32). Samuel bi sa uan pantafala ngandji. Ëli se bi bolo David zhëitë, shimafan alë Israel. Ëli bi sa uan jasa jasa ngandji pövu.
Sandzhe — Uan sapa pöjödölö se a ja sama Sandzhe se a ja limian dantu Testamentu Novu:
1. Sandzhe, se sa uan nna mina Jakob, nna paipai pövu Israel. Ëli bi sa namain Benjamin ku nna pai shime. Lëë Fidk 7:9-14; Zhn 4:5; Ebr 11:21-22; Apo 7:8.
2. Sandzhe, medu Malia, ku se bi sa main Djisukilitu. Lëë Mat 1:16, 18-20, 24; 2:13, 19; Luk 1:27; 2:4, 16, 33, 43; 3:23; 4:22; Zhn 1:45; 6:42.
5. Sandzhe dji loso Arimatea, uan masebu liku ku bi sa pachi zhunta nna jasa jasa nna judio. Ëli bi sa uan masebu gavu se ëli bi ska lë Djisukilitu. Lëë Mat 27:57-60; Mar 15:42-46; Luk 23:50-53; Zhn 19:38-42.
6. Sandzhe Barsabas, uan nna balë Djisu ku bi sa ku ëli fo jomesadu. Ta bi fë fata pa uan apostol ma jamian Judas, a bi ske ma dantu Sandzhe Barsabas ku Matias. Se Matias se a ma (Fidk 1:23).
7. Sandzhe, a jönsë ëli gavu mashi shimafan Bernabe (Fidk 4:36).
Sanson — (Ebr 11:32). Sanson bi sa uan jasa jasa nna judio tempu antigu. Ëli bi sa uan masebu ödu ku foshi ngandji döguë, ku bi sa uan ja gavu patadu fo Nashiolo.
Sara — (Rom 4:19; 9:9; Ebr 11:11; 1Pud 3:6). Sara se bi sa miela Abraam. Se benga pa ëli na bi ja palif dantu uan sapa anu, ëli pali Isaak ta ëli bi sa main veiu bebezha. Lëë Abraam.
Satanas — Satanas se sa jasa jasa nna spitu fëfëiu se ëli se sa namigu Nashiolo. Ëli ja ska ngaña nguë ja ska fë pa ja fë ja fëfëiu. Da nna nguë ineñ shi ja këlë Djisukilitu olatuvëdji ëli ja fë pa ineñ ja ska lambela ja fëfëiu ineñ shi ineñ bi fë tudjia, valadji pa ineñ ja ska mazhna fa Nashian na sa pada ineñf. Satanas a ten ja sama ëli djiabu ku alë mundu sai. Lëë Belsebu.
Savadölö — Djisu olatuvëdji a ja sama ëli Savadölö pakë ëli se bla jamangandji valadji pa nna pöjödölö ja jölë dajantu pekadu. Dajantu pekadu dëneñ, nna pöjödölö mësë jatigu mölë ku pa safa ineñ fo Nashiolo. Ta Djisu mölë, se tuludöguë ëli me ma jatigu sai, benga pa ëli na fë zhugan pekaduf. Ëli mölë jamian nna pekadölö. Dajantu shi se Nashian pada pekadu nna nguë ineñ ja jonfa Djisukilitu; ja ma/ja këlë shimafan nna nguë dëtu tëjantu ku Djisu. Amea mölë dëli, Djisu ten sava nna pöjödölö fo pödë Satanas.
sebada — (Zhn 6:9, 13; Apo 6:6). Sebada sa uan iku shimenchi shimafan dji tulugu. A bi ja ma shimenchi dëli valadji pa ja ma fë ampan. Ampan sebada na bi ja sa shimafan dji ampan tuluguf. Tempu nna nguë monova shi novu, bi ja kuta kichi mashi ku ampan tulugu.
Sesar — Sesar bi sa namu shi a bi ja sama nna alë nna nguë roma. Ineñ bi sa shiölö uan sapa tela tela. Se Sesar se bi sa jasa jasa ineñ shi ngandji mashi dantu ineñ tudu. Se alë nna nguë roma tudu bi sa ku namu Sesar shimafan pödë.
Seus — (Fidk 14:12). Seus se sa namu nashian balu ö spitu shi ngandji ku ineñ nna griego ja adola. Mëtuvëdji a ja sama ëli Jupiter. Utu nashian balu ö spitu a ja këlë shimafan nna nguë ineñ shi ja bi ku nova Seus. Namu dëli bi sa Ermes (Merkurio). Lëë Ermes.
shin levadura — Lëë Fesa Ampan shin Levadura.
sikomoro — (Luk 19:4). Sikomoro sa uan klase abada. Sa uan ope döpa ku ja lea monchi, ja sa levu pa subili, se a ja shimian uan sapa vëdji pë lome jamangandji. Uan tempu bi të uan sapa dantu Israel, se a bi ja ma taaba dëli pa ma sëndë fögö ku a shime pa ja ma fë ja pë dantu jadji.
Sinai — Sinai se sa namu iki shi Moises subili valadji pa ëli ba ta ku Nashiolo, ta Nashiolo bi da ëli uan deshi mandamentu. Lëë Moises.
Sion — (Mat 21:5; Zhn 12:15; Rom 9:33; 11:26; 1Pud 2:6). Sion sa uan mina iki dantu palea Jerusalen. Jadji Nashian bi sa liba iki sai, se bi sa jamian shi santu mashi dantu palea sai. Mëtuvëdji namu Sion a ja ska ma sama Jerusalen tudu, se mëtuvëdji a ja ska faa ku ösë, jamian shi Nashian sa. (Ebr 12:22; Apo 14:1).
Sodoma — (Mat 10:15; 11:23-24; Luk 17:29; Apo 11:8; etc.). Sodoma se sa namu shi a ja sama loso shi ku Lot ku nna nguë jadji dëli bi ska ta. Loso sai bi sa peetu uan loso ku a ja sama Gomora. Nna nguë Sodoma ku Gomora bi ska fë uan sapa ja fëfëiu. Dajantu shi, se Nashian të loso loso ineñ sai të fea fea ku fögö. Lëë Lot.
spitu fëfëiu — Nna spitu fëfëiu (djiabu) sa nna shividölö Satanas. Uan sapa ope se ineñ ja fë pa nna pöjödölö, na ja tëndë Nashianf valadji pa ineñ ja lë Satanas. Zhugan vëdji ineñ ja sa dantu uan pöjödölö, mashi ta pöjödölö sai sa michidu dantu jö ineñ ja tëjantu ku Satanas ku dantu ja fëfëiu.
Spitu Santu — Spitu Santu sa uan namu Spitu Nashiolo. Ëli sa Nashiolo, se sa amea shi ku Pai ten sa Nashiolo, se Djisukilitu ten sa Nashiolo; se ineñ tëishi tëishi se ja fë uan ponodu Nashiolo (Mat 28:19). Spitu Nashiolo ja lantela se ja ta dantu nna nguë ineñ shi ja këlë Djisukilitu.
Spitu Santu ja fë pa nna pöjödölö ja sëbë vedadji (Zhn 16:13; 1Kor 2:10-13). Spitu Santu se ja pindji föböli da nna nguë ineñ ja këlë Djisukilitu (Rom 8:26-27). Ja ma nguë bai valadji pa ja jönsë jamangandji Nashiolo. (Fidk 13:2; 16:6-7). Ëli ja shina nguë kuzhu valadji ja da lazhan fala Nashiolo ku tabaia dëli (1Kor 2:4-5). Pödë ineñ shi ëli ja da nna utu pöjödölö ja zhuda ineñ valadji pa ineñ ja fë pa guëzha ntëlu ja sa ödu (1Kor 12:4-11).